ARRC Statement
ရိုးလူ
ရခုိင္ရိုးမ။ ။July 29, 2011
သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ရခိုင္ျပည္၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ကို ေဒနိ မိုးထဖက္သား ၁၀ နာရီ ေက်ာ္ေလာက္မွာ ဟယ္လီေကာ္ပတာ ႏွစ္စီးနန္႔ ေရာက္ရွိလာၿပီးေက ေျမာင္ဦး လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ကိုေခၚပနာ ေလာကမဥၨဴဘုရားနန္႔ ဌာပနာတိကို မယူေဆာင္ဗ်ာလ္ျဖစ္ေတ အေၾကာင္း ေျပာလားခေရလို႔ သိဟိရပါေရ။
ေမလ ၃၀ ရက္နိက ေရႊဂူေတာင္ ေစတီၿပိဳပ်က္လားေစာ္နီရာကနိန္ တူးေဖာ္ရရွိခေရ ေရႊ ၄-ပိႆာနန္႔ ၆၄-က်ပ္သားရွိေရ ေလာကမဥၨဴဘုရားနန္႔ ဌာပနာတိကို ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ခံတိက ေနျပည္ေတာ္ ရွိေဟာင္း သုေတသနဌာနကို ယူမလားဖို႔ရန္ အတြက္ ဇူလိုင္လ ၁၇-ရက္နိက ဒုတိယအႀကိမ္ ကန္႔ကြက္ခကတ္ၿပီးေရေနာက္ သမၼတကိုယ္တိုင္ အဂုပိုင္ ေရာက္ရွိလာျခင္းျဖစ္ပါေရ။
သမၼတ ဦးသိန္းစိန္နန္႔ လူကိုယ္တိုင္သြားေရာက္တြိဆံုခြင့္ရခေရ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္ထြန္းသာက အဂုပိုင္ေျပာျပပါေရ။
“အခု ျပတိုက္မွာ ထားဖို႔လိုလို ေနျပည္ေတာ္ကို ပင့္ဖို႔လိုလို ျဖစ္နိန္ေရ ေရွးေဟာင္းအမီြအႏွစ္ ေလာကမဥၨဴ ဘုရားနန္႔ ဌာပနာပစၥည္းတိကို သူက ဇာေျပာေလဆိုေက က်ေနာ္ရို႕ မယူပါဗ်ာလ္လတ္၊ အဂုလက္ဟိထားရွိေရ ရတနာ့မာန္ေအာင္ ေက်ာင္းမွာရာ ထားလိုက္ပါဖိ ဆိုၿပီးကို ကၽြန္ေတာ့္ကို တခါတည္းေျပာခပါေရ” လို႔ သူကဆိုပါေရ။
အယင္က ေရွးေဟာင္းေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ေတာ္ကနိန္ တူးေဖာ္လို႔ရေရ တန္ဖိုးရွိ ေရွးေဟာင္း အေမြအႏွစ္ေပါင္း အေျမာက္အျမားကို အာဏာပိုင္တိက ယူေဆာင္လားခကတ္ၿပီးေက တခုေလ့ ျပန္ေရာက္လာျခင္းမရွိခပါ။
“ေကာင္း ဝမ္းသာပါေရနန္းရာ။ အဂုပိုင္ သတင္းၾကားရေစာ္။ က်ေနာ္ရို႕မွာ အယင့္အယင္ကပင္ ကေကာင္း တန္ဖိုးဟိေရ ရွီးေဟာင္း အမြီအႏွစ္ တိ အမ်ားႀကီး၊ အမ်ားႀကီး ဆံုးရႈံးလားခရပါဗ်ာလ္။ က်ေနာ္ရို႕ ရခုိင္ျပည္သူတိ မသိလိုက္ရပဲ ယူလားခကတ္ေတ ပစၥည္းေပါင္းလဲ မရီမတြက္ႏိုင္ ေအာင္ပါ။
ဂုက ေဒေလာကမဥၨဴဘုရားကို က်ေနာ္တို႔ပိုင္ဆိုင္ခြင့္ရလိုက္ပါဗ်ာလ္။ ေဒေလာက္ႏွစ္ေပါင္းအမ်ားႀကီးအတြင္း အာဏာပိုင္တိကို ထိပ္တိုက္တြိပနာ ရလိုက္ေတ ညီညြတ္မႈေအာင္ပြဲပါ။
ေနာင္လဲ ေဒပိုင္ညီညြတ္နိန္ဖို႔ဆိုေက သူရို႕ေကာင္းလုပ္ဝံ့ဖို႔ ယူဝံ့ဖို႔မဟုတ္ပါဗ်ာလ္” ဆိုပနာ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ခံသား တေယာက္ကလဲ ရခုိင္ရိုးမကို ေျပာျပပါေရ။
အဂုခါ ေလာကမဥၨဴဘုရားေရ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ ရတနာ့မာန္ေအာင္ ေက်ာင္းတိုက္အတြင္းမွာ ကိန္းဝပ္စံပယ္လို႔ ရွိနိန္ၿပီးေက မိုးတြင္းကာလ အတြင္းမွာပင္ စစ္ေတြ၊ ပု႑ားကၽြန္း၊ ေက်ာက္ေတာ္၊ ေျမာက္ဦး၊ မင္းျပား၊ ပလက္ဝနန္႔ နယ္က ဘုရားဖူးတိလည္း လာေရာက္ ဖူးေမ်ာ္နိန္ကတ္ေတလို႔ သိရွိရပါေရ။
ယင္းေလာကမဥၨဴဘုရားနန္႔ ဌာပနာတိကို သီးသန္႔ သိမ္ေဆာက္လုပ္ပနာ ထားႏို္င္ဖို႔အတြက္ ဒီဇိုင္း ဆြဲနိန္ဗ်ာလ္ ျဖစ္ေတလို႔ သိရၿပီးေက ဘုရားသိမ္ ဆာက္လုပ္ဖို႔အတြက္လဲ အလွဴေငြ က်ပ္သိန္း ၂၀၀ ဝန္းက်င္ ေကာက္ခံ ရရွိထားဗ်ာလ္လို႔ သိရပါေရ။
သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ သူနန္႔တတူပါလာေရ ဝန္ႀကီးေလးငါးဦးနန္႔တတူ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕ ဇီးေခ်ာင္းဆည္ဖက္ကို ခရီး ဆက္ထြက္လားခေၾကာင္း ေနာက္ဆက္တြဲ သတင္းရ သိရပါေရ။
Source:rakhaingroma
မေလးရွားႏုိင္ငံမွာ က်င္းပခေရ စိတ္က်န္းမာေရးဆုိင္ရာ ေဟာေျပာပဲြျမင္ကြင္း (ဓါတ္ပံု - ရခုိင္ရုိးမ)
မေလးရွားနုိင္ငံရွိ ျမန္မာ အလုပ္သမားတိအတြက္ စိတ္က်န္းမာေရးနန္႔ပတ္သက္လုိ႔ ေဟာေျပာပဲြတရပ္ကုိ မေလးရွားႏုိင္ငံ ဆလမ္းေဂါျပည္နယ္၊ ဆုဘန္းၿမိဳ႕နယ္ SS 15မွာ ညကျပဳလုပ္ခေၾကာင္းသိရပါေရ။
လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာ က်န္းမာေရး အခက္အခဲတိကုိ ကူညီအေထာက္အကူျပဳေရအနီျဖင့္ ARRC နန္႔ NGOတိက ကမကထျပဳလုပ္ပနာ က်င္းပခစြာျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါေရ။“မေလးရွားေရာက္ ရခုိင္ျပည္သူတိစြာ စိတ္ဖိစိးမႈတိ ရွိနီၿပီးေက အလုပ္ခြင္မွာ ရသင့္ရထုိက္ေတ အခြင့္အေရးတိ၊ အလုပ္သမားနန္႔ အလုပ္ရွင္ ျပႆနာ၊ လူကုန္ကူးမႈစေရ အျဖစ္ဆုိးတိကုိ ေရွာင္ရွားႏုိင္ေအာင္ ရည္ရြယ္ခ်က္နန္႔ ဂုပုိင္လုပ္ရစြာ ျဖစ္ပါေရ”လုိ႔ တာ၀န္ရွိသူတစ္ေယာက္က ရခုိင္ရုိးမကုိ ေျပာပါေရ။
အဆုိပါ ေဟာေျပာပဲြသုိ႔ ရခုိင္အပါအ၀င္ ျမန္မာလူငယ္ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္တက္ေရာက္ခၿပီးေက လူတစ္ေယာက္ခ်င္းအလုိက္ စိတ္နန္႔ပတ္သက္ေတ အမိန္းအေျဖတိကုိ စစ္ေဆးမႈတိ ျပဳလုပ္ခေၾကာင္းသိရပါေရ။
“က်ေနာ္ရုိ႕ကုိ လာေရာက္ပနာ NGOက က်န္းမာေရး အသိပီးစြာကုိ ေက်းဇူးတင္ပါေရ၊ စိတ္ဓာတ္နန္႔ က်န္းမာေရးက လူ႔ဘ၀မွာ ေကာင္းအေရးႀကီးေရအတြက္ ေဒဂုပုိင္တက္ေရာက္ရလုိ႔ ေကာင္းေက်းဇူးတင္ပါေရ”လုိ႔ ေဟာေျပာပဲြြသုိ႔ တက္ေရာက္လာေရ ရခုိင္လူငယ္တစ္ေယာက္က ေျပာပါေရ။
တက္ေရာက္လာေရ အလုပ္သမားတိအတြက္ က်န္းမာေရးဆို္င္ရာ လက္ကမ္းစာေစာင္၊ ဆက္သြယ္ဖုိ႔ဖုန္းအပါအ၀င္ ပုိ႔စကတ္တိကုိလည္း ပီးခေၾကာင္း၊ မေလးရွားႏုိင္ငံမွာ လက္ရွိ ခုိလႈံနိန္ထုိင္နိန္ေရ ဒုကၡသည္တိၾကားထဲမွာ စိတ္ပုိင္းဆုိ္င္ရာ၊ ရုပ္ပို္င္းဆုိင္ရာ ဆုတ္ယုတ္မႈတိ တုိးလာေၾကာင္း သိရပါေရ။
ေဟာေျပာပဲြမွာ NGOက က်န္းမာေရးဆုိင္ရာ ဆရာ၀န္တိလည္း ပါ၀င္ၿပီးေက တက္ေရာက္လာသူတိ၏ လက္ရွိႀကဳံတိြနိန္ရေရ က်န္းမာေရ အခက္အခဲတိကုိ တင္ျပေဆြးေႏြးပနာ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းတိကုိလည္း စနစ္တက် ရွင္းျပခေၾကာင္း သိရပါေရ။
လက္ရွိ အနီအထားအရ မေလးရွားႏုိင္ငံအတြင္း မေလးရွားရဲက အလုပ္သမားတိနန္႕ ဒုကၡသည္တိဘားက ေဖ့သာတိ ၿခိမ္းေျခာက္ေတာင္းယူမႈတိ ရွိနိန္ေရအတြက္ စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာစိုးရိမ္မႈတိ လြမ္းမိုးမႈတိရွိလာေၾကာင္း သိရပါေရ။
Source:rakhaingroma
ဒီေန႔ ၂ နာရီမွ ၃ နာရီခြဲထိ BRO ေက်ာင္းတြင္ က်င္းပခဲ႔ျ႔ပီး ARRC (Puchong) ေက်ာင္းမွ ပညာေရးတာ၀န္ခံ
ကိုေက်ာ္သူ နွင္႔ က်န္မာေရးမွဴး ေမာင္သိန္းထြန္း တို႔ တက္ေရာက္ခဲ႔ပါသည္။
အေသးစိပ္
မေလးရွားရွိ ဒုကၡသည္ ေက်ာင္းအားလုံးအား ဇုန္ (၇)ခုအျဖစ္ သတ္မွတ္ျပီး Football ႏွုင္႔ Netball စေသာ အားကစားနည္း နွစ္မ်ဳိးကို HTC မွ က်င္းပေပးမည္ျဖစ္ပါသည္။
ေနာက္ဆုံး Final Faisal Cup (ဗိုလ္လုပြဲ) ကို ဒီဇင္ဘာတြင္ က်င္းပသြားမည္ ျဖစ္ျပီး အသက္အပိုင္း အျခားအျဖစ္ ၁၀နွစ္ (၈၊၉၊၁၀) ေအာက္ ၊၁၃နွစ္(၁၁၊၁၂၊၁၃)ေအာက္၊ ၁၆နွစ္ (၁၄၊၁၅၊၁၆)ေအာက္
သတ္မွတ္ထားပါသည္။
အခြင္႔အေရးတစ္ခုအေနျဖင္႔ Coaching Program ( နည္းျပအစီအစဥ္)ကို တစ္ေက်ာင္းမွ နွစ္ေယာက္ တက္ခြင့္ရျပီး စက္တင္ဘာလ (၅)ရက္ တနလၤာေန႔မွစ၍ - ေသာႀကာေန႔အထိ ဆက္တိုက္ (၂) ပတ္တိုင္တိုင္ ေလ႔က်င့္ သင္ေပးမည္ ျဖစ္ပါသည္။
UNHCR နွင့္ လက္တြဲကာ ဖြင့္လွစ္ထားသည့္ Hartford Academy မွ က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ ကြန္ပ်ဴတာစြမ္းရည္ျမင့္ ကြန္ပ်ဴတာစာေပးပြဲ BASIC IT SKILL ကို Arakan IT Point မွ သင္တန္း သား/သူ (၇)ေယာက္ ပါဝင္ေျဖဆိုရာတြင္၊ (၇)ေယာက္လံုး Basic IT SKILL အဆင့္ကို
ထူးခၽြန္စြာ ေအာင္ျမင္ၿပီး။ (29.07.2011) ေန႔တြင္ ကြန္ပ်ဴတာ စာေမးပြဲ ေအာင္လက္မွတ္အား Chinese Embassy Hall တြင္က်င္းပျပဳလုပ္သြားမည္ ျဖစ္ပါသည္။
ယခုလိုႏိူင္ငံတကာ အသိမွတ္ျပဳ Hartford Academy တြင္ ကြန္ပ်ဴတာ စာေမးပြဲ ေျဖဆိုရန္ စိတ္ပါ၀င္စားသူမ်ား Arakan IT Point သို႔ လာေရာက္စုံစမ္းႏူိင္ပါေႀကာင္းဖိတ္ေခၚအပ္ပါသည္။
ရခိုင္ ေရွးေဟာင္းျမိဳ႕ေတာ္ ေျမာက္ဦးျမိဳ႕မွ ေမလ ၃၀ ရက္ေန႕က တူးေဖၚ ရရွိခဲ့ေသာ ေလာက မဥၥဴဘုရားႏွင့္ တျခား ဌာပနာမ်ားကို အာဏာပိုင္မ်ားက ဒုတိယ အၾကိမ္ေျမာက္ ယူေဆာင္ရန္ ၾကိဳးပမ္းမူမွာ ေဒသခံ ျပည္သူမ်ား ဆန္႕က်င္ ကန္႕ကြက္မူေၾကာင့္ မေအာင္ျမင္ဘဲ ျဖစ္သြားသည္ဟု သိရသည္။
ေျမာက္ဦးျမိဳ႕နယ္ အေထြေထြ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးႏွင့္ ေရွးေဟာင္း ယဥ္ေက်းမူ ဦးစီးဌာနမွ ဒု ညြန္ၾကား ေရးမွဴး ဦးေဆာင္ေသာ အစုိးရ အရာရွိၾကီးမ်ား ပါ၀င္ေသာ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕သည္ အဆိုပါ ဘုရားကို ယူေဆာင္ရန္ ဇူလိုင္လ ၁၇ ရက္ေန႕က ေျမာက္ဦး ရတနာမာန္ေအာင္ ေက်ာင္းတိုက္သို႕ ေရာက္ရွိလာျပီး ျမိဳ႕ခံ လူၾကီး ၅၀ ကုိ အစည္းအေ၀း ေခၚယူကာ ဘုရားကို ယူေဆာင္ရန္ စီစဥ္ေနစဥ္ ေဒသခံ ျပည္သူမ်ားက ဆန္႕က်င္သျဖင့္ အစီအစဥ္ကို လက္ေလ်ာ့ကာ ျပန္သြားခဲ့သည္ဟု ဆန္႕က်င္ကန္႕ကြက္ရာမွာ ပါ၀င္သူ ေဒသခံ တစ္ဦးက ေျပာသည္။
ေရွးေဟာင္း ယဥ္ေက်းမူ ဌာန ဒုလက္ေထာက္ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး အျငိမ္းစား ဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္ႏွင့္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီမွ လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္မ်ားက အဆိုပါ ဘုရားႏွင့္ ဌာပနာမ်ားကို ေျမာက္ဦးျမိဳ႕တြင္သာ ထားရွိ ကုိးကြယ္သင့္ေၾကာင္း အဆိုျပဳ တင္ျပခဲ့ၾကသည္ဟု သိရသည္။
" သူတို႕ကေတာ့ ဒီဘုရားေတြကို တစ္ေန႕ မဟုတ္ တစ္ေန႕ အားနဲ႕ ယူမယ့္ သေဘာ ရွိပါတယ္။ ေနျပည္ေတာ္ကို ယူေဆာင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ျမိဳ႕သူ ျမိဳ႕သားေတြက ဘုရားကို ယူသြားမွာကို အထူးစိုးရိမ္ေနပါတယ္။ ရတနာမာန္ေအာင္ ဆရာေတာ္လည္း ဒီလ ၂၄ ရက္ေန႕ ခရီးသြားရာကေန ေျမာက္ဦးျမိဳ႕ကို ျပန္ေရာက္တဲ့ အခါ စဥ္းစား ဆံုးျဖတ္ပီးေတာ့ ဘုရားကို လြဲေျပာင္းေပးႏိုင္ မေပးႏိုင္ကို အာဏာပိုင္ေတြကို အေၾကာင္းျပန္မယ္လို႕ သိရပါတယ္" ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။
ယမန္ေန႕က ဘုရားကို ယူေဆာင္ရန္ စီစဥ္ေနစဥ္ ျမိဳ႕လုထူမ်ား ၀ုိင္းအံုလာသျဖင့္ အာဏာပိုင္မ်ားက လူစုခြဲကာ ဘုရားကို မယူေဆာင္ေတာ့ေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္ဟု ေနာက္ထပ္ လူငယ္ တစ္ဦးကလည္း ေျပာသည္။
" သူတို႕ကေတာ့ ဘုရားေတြကို အရမ္းလိုခ်င္ေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အခု တခါ လာျပီး ဘုရားေတြကို ယူေဆာင္ဖို႕ ေဂါပကေတြနဲ႕ ညိွျပီး လုပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕က ပထမ တၾကိမ္ မေအာင္ျမင္ေတာ့ အရွက္ရသြားျပီး ဒုတိယ တၾကိမ္ ယူေဆာင္ဖို႕ လုပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူေတြက အခ်ိန္မွီ ေရာက္ရွိသြားျပီး ကန္႕ကြက္တဲ့ အတြက္ သူတို႕ အစီအစဥ္ ပ်က္သြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕က ဌာနဆိုင္ရာ အရာရွိၾကီးေတြကို အကုန္ေခၚလာျပီး ဆရာေတာ္ ၅ ပါးကို ဆြမ္းေကၽြးျပီး ယူေဆာင္ဖို႕ လုပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္" ဟုသူက ေျပာသည္။
ေျမာက္ဦးျမိဳ႕ ေလာကမဥၥဴ ေစတီမွ တူးေဖၚရရွိခဲ့ေသာ ဘုရား တပါးမွာ ဥာဏ္ေတာ္ ၁၂ လက္မခန္႕ရွိျပီး အေလးခ်ိန္ ၄ ပိသာ ၆၄ က်ပ္သား ရွိျပီး အမ်ားက ေရႊဟု ေျပာဆိုေနၾကေသာ ဘုရားဆင္းထုေတာ္အား အာဏာပိုင္မ်ားက အထူးလိုခ်င္ တက္မက္ေနၾကသည္ဟု သိရသည္။
" ဘုရားက ေရႊအစစ္ မဟုတ္ဘူး။ ေၾကးေရာထားတဲ့ ဘုရား ျဖစ္ေပမယ့္ အာဏာပိုင္ေတြက လိုခ်င္ ေနၾကပါတယ္။ အဲဒီ ဘုရားေတြကို ေရွးေဟာင္း ဘုရားေတြ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ေရွးေဟာင္း .ယဥ္ေက်းမူ ဦးစီးဌာနကို လြဲေပးဖို႕ အာဏာပိုင္ေတြက ေတာင္းဆိုေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ျမိဳ႕သူ ျမိဳ႕သားေတြကလည္း ေရွးေဟာင္း .ယဥ္ေက်းမူ ဦးစီးဌာနကို လြဲေပးလိုက္ရင္ ခ်က္ခ်င္းေနျပည္ေတာ္ကို သူတို႕ ယူေဆာင္ သြားမယ္။ အဲသလို ယူေဆာင္ သြားရင္ မိမိတို႕ လူမ်ိဳးရဲ႕ အဖိုးမျဖတ္ႏိုင္တဲ့ အႏုပညာ လက္ရာေတြ ေပ်ာက္ပ်က္ ဆံုးရွံဳးသြားမယ္။ ဒါေၾကာင့္ မယူေဆာင္ရေအာင္ ကန္႕ကြက္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္" ဟု ရခိုင္ပါတီမွ တာ၀န္ရွိသူ တစ္ဦးက ေျပာသည္။
အုပ္ခ်ဳပ္သူ အာဏာပိုင္ အဆက္ဆက္သည္ ရခိုင္မွ တူးေဖၚ ရရွိေသာ ေရွးေဟာင္း ယဥ္ေက်းမူ လက္ရာမ်ား တစ္ခုမက်န္ကို ဗမာျပည္သုိ႕ ယူေဆာင္သြားျပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္ေလ့ရွိေၾကာင္း သိရသည္။ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ကလည္း ဘုရားေပၚ ဘုရားမွ ရရွိေသာ ေရွးေဟာင္း ရခိုင္ ေရႊဒဂၤါးျပား ၇၀ ႏွင့္ ပတၱျမား လက္စြပ္တကြင္းကို ေရွးေဟာင္း ယဥ္ေက်းမူ ဦးစီးဌာနမွ ေနျပည္ေတာ္သို႕ စစ္ေဆးရန္ ယူေဆာင္သြားခဲ့ျပီး ယခုအခ်ိန္ထိ ေျမာက္ဦးသုိ႕ ျပန္မေရာက္ဘဲ ေပ်ာက္ဆံုးေနေၾကာင္း သိရသည္။
ယခု ေလာကမဥၥဴ ဌာပနာတိုက္မွ တူးေဖၚ ရရွိေသာ ဌာပနာမ်ားလည္း အဖိုးအလြန္ထိုက္တန္ျပီး ရခိုင္တမ်ိဳးသားလံုးပိုင္ ဖိုးဖြား အေမြမ်ား ျဖစ္သျဖင့္ ေနျပည္ေတာ္သို႕ ယူေဆာင္ျပီး ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္မည္ကို ရခိုင္ျပည္သူမ်ား စိုးရိမ္ေနၾကျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ဌာပနာမ်ား ရရွိခဲ့ေသာ ေလာကမဥၨဴ ဘုရားမွာ ေျမာက္ဦးျမိဳ႕ ေျမာက္ဘက္ ၂ ဖာလံုေလာက္ အကြာ ရတနာပံု ေစတီအနီးမွ ေရွ႕ေတာင္တန္း ေဗာဓိေရႊဂူတြင္ တည္ရွိသည္။ ရရွိခဲ့ေသာ ဘုရားဆင္းထုေတာ္မ်ားမွာ ေၾကးဆင္းထုေတာ္က ၂၃ ဆူ၊ ေက်ာက္ဆင္းထုေတာ္ ၂ ဆူ၊ ေရႊဆင္းထုေတာ္ ၁ ဆူ၊ ေနာက္ျပီး ဓာတ္ေတာ္ ဌာပနာစီး ဘုရားက ၂၀၀ ဆူ၊ ေၾကးမန္တိုင္က ၂ ခု၊ ေရႊျဖင့္ လုပ္ထားေသာ အရာ ၂ခု၊ စဥ့္က ၁ ခု၊ အုပ္ခြက္ ဘုရားက တစ္ခု၊ စက်င္ေက်ာက္ဘုရား ၂ ဆူ၊ အဆိုပါ ဌာပနာထဲတြင္ ေရႊဆင္းထုေတာ္ တဆူက ေရႊ ၄ ပိႆနဲ႕ ၆၄ က်ပ္သား၊ ေရႊျဖင့္ လုပ္ထားေသာ ဓာတ္ေတာ္ဂ်ဳတ္ (ျဂဳတ္)မ်ား၊ ေနာက္ျပီး ၁ ေပေက်ာ္ေက်ာ္ရိွတဲ့ ေၾကးမွန္တိုက္မ်ား၊ သမိုင္းတန္ဖိုးအားျဖင့္ အဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ ဘုရားဆင္းထုေတာ္ အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ကမၻာကို ညႊန္းေသာ ဘုရားမ်ား၊ အုပ္ခြက္ ဘုရားမ်ား၊ ေၾကးဆင္းထု မုျဒာအမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရသည္။
Source: narinjara
ျမန္မာအစုိးရ စစ္တပ္တြင္း ရွိေနေသာ ကေလးစစ္သားမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ျပႆနာ တုိင္ၾကားမႈမ်ားမွာ ယခုႏွစ္တြင္ ပိုမိုတုိးျမင့္လာေၾကာင္း ရန္ကုန္ အေျခစိုက္ ကမာၻ႔အလုပ္သမားအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ (ILO) ရံုး တာ၀န္ခံက ေျပာသည္။
ကေလးစစ္သားတဦး (ဓာတ္ပံု - Yuzo/Irrawaddy)
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ILO ႐ံုးမွ ကေလးစစ္သားအမႈ စတင္ကုိယ္တြယ္ခြင့္ရခဲ့သည့္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္တြင္ တုိင္ၾကားမႈ ၁၃ မႈ၊ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ၃၁ မႈ၊ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ၈၁ မႈႏွင့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၂၁၀ မႈအထိ ရွိလာေၾကာင္း တိုင္ၾကားခ်က္မ်ားအရ သိရသည္။
“အခုႏွစ္ တုိင္ၾကားမႈက အရင္ ၃ ႏွစ္တုိင္ၾကားမႈနဲ႔ အေရအတြက္တူလာတာ သတိထားမိစရာ ျဖစ္တယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ဆီက ပညာေပး စာေစာင္ေတြ ျဖန္႔ေ၀တာေၾကာင့္လည္း လူေတြက ဥပေဒအရ တုိင္ရမွန္းသိလာတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏုိ္င္တယ္” ဟု ILO ရန္ကုန္ရံုးခြဲ တာ၀န္ခံ မစၥတာ စတိဖ္မာရွယ္ က ရွင္းျပသည္။
ကေလးစစ္သားကိစၥ၊ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစသည့္ ကိစၥမ်ားအတြက္ စုိးရိမ္ေနရဆဲ ျဖစ္ၿပီး ကမာၻ႔ ကုလသမဂၢႏွင့္ ျမန္မာအစုိးရတုိ႔ ပူးေပါင္းကာ ပူးတြဲေကာ္မတီ တရပ္အေနျဖင့္ အဆိုပါ ကိစၥရပ္မ်ား ပေပ်ာက္ေရး အစီအစဥ္မ်ားကုိလည္း ေဆြးေႏြးေနဆဲျဖစ္ေၾကာင္း သူက ဆိုသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း အတင္းအဓမၼ အလုပ္ခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး၊ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈကိစၥတုိ႔ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး စစ္ဘက္ တာ၀န္ရွိသူမ်ား၏ လုပ္ေဆာင္ေနမႈမ်ားသည္ စုိးရိမ္ဖြယ္ အေျခအေနရွိေနေၾကာင္း ILO ႏွင့္ခ်ိတ္ဆက္ အကူအညီေပးေနသည့္ ကြန္ယက္အဖြဲ႔၀င္မ်ားကလည္း ေျပာသည္္။
“အခုတုိင္စာေတြက ဒီလပိုင္းေလးအတြင္းမွာပဲ ေတာ္ေတာ္မ်ားလာတယ္။ အခု အရြယ္မေရာက္သူ ကေလး စစ္သား စုေဆာင္းမႈ တုိင္ၾကားထားတဲ့အထဲက က်ေနာ္ကူညီေနတဲ့ အမႈကိုပဲ ၁၀ မႈေက်ာ္ ရွိတယ္။ ဒီကာလမွာ သိသိသာသာ တုိးလာတယ္” ဟု ရန္ကုန္တုိင္း၊ စမ္းေခ်ာင္းၿမိဳ႕ေန ကေလးစစ္သား အေရး ေဆာင္ရြက္ေပးသူ ဦးသက္ေ၀က ဆုိသည္။
နအဖစစ္အစုိးရက အရြယ္မေရာက္ေသးသည့္ ကေလးသူငယ္ စစ္မႈထမ္းျခင္းမွ ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းေရး ေကာ္မတီကုိ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၅ ရက္ေန႔တြင္ စစ္ဘက္အရာရွိမ်ားျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာ္လည္း ကေလးစစ္သား အဓမၼစုေဆာင္း ခံရမႈေၾကာင့္ ILO ႐ံုးသုိ႔ တုိင္ၾကားမႈမ်ားမွာ တႏွစ္ထက္တႏွစ္ ျမင့္တက္ေနဆဲျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းရွိ အက်ဥ္းေထာင္ သုိ႔မဟုတ္ ရဲဘက္စခန္းမ်ားတြင္ စစ္ေျပးမႈျဖင့္ ျပစ္ဒဏ္က်ေနေသာ ကေလး စစ္သားမ်ားကိစၥ ILO သို႔တုိင္တန္းလာသည့္အမႈမွာ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လအထိ ၁၂ မႈရွိၿပီး ျပန္လည္ လြတ္ေျမာက္ လာသူ ၄ ဦး ရွိသည္။
ရဲဘက္စခန္းမ်ားႏွင့္ အက်ဥ္းေထာင္မ်ားအတြင္း ကေလးစစ္သားမ်ား ဖမ္းဆီးထိမ္းသိမ္းထားမႈ မည္မွ်ရွိသည္ကို တိက်စြာ သိရွိႏိုင္ရန္အတြက္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႔ (ICRC) ႏွင့္ ILO အရာရွိမ်ား ပူးေပါင္းကာ ၀င္ေရာက္ စစ္ေဆးမွသာ ခုိင္မာသည့္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို ေျခရာခံမိႏို္င္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ကေလးစစ္သား အေရး ကူညီေဆာင္ ရြက္ေပးေနသည့္ ကြန္ယက္အဖြဲ႔၀င္မ်ားက ေထာက္ျပထားသည္။
ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈ ျမင့္မားလာရျခင္းမွာ ျမန္မာစစ္တပ္ႏွင့္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားၾကား စစ္ေရးတင္းမာမႈမ်ားေၾကာင့္ စစ္တပ္ေအာက္ေျခပိုင္းတြင္ ယခုကဲ့သုိ႔ လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ကြန္ယက္အဖြဲ႔၀င္ ကိုစုိးက ေျပာသည္။
“တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ျဖစ္ေနတာေတြေၾကာင့္ အခုဆုိ ကေလးစစ္သားေတြက တပ္က ထြက္ေျပးတာမ်ားလာ တယ္။ ဒီေတာ့ စစ္ေျပးမႈနဲ႔ ေထာင္က်ေနတာလည္း မ်ားလာတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။
ယခုျဖစ္ပြားေနသည့္ ကခ်င္ႏွင့္ ရွမ္း ျပည္နယ္ေဒသမ်ားတြင္ စစ္ပြဲမ်ားျဖစ္ပြား လာသည့္အတြက္ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္မႈတုိးျမင့္လာျခင္းရွိ၊ မရွိကို ဧရာဝတီက မစၥတာ စတိဖ္မာရွယ္အား ေမးျမန္းရာတြင္ ၎အေနျဖင့္ အဆုိပါ သတင္းကို မၾကားရေသးေၾကာင္း တုန္႔ျပန္ေျဖၾကားသည္။
ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ ပြဲစားအျဖစ္ လုပ္ကိုင္ေနသူမ်ားမွာ လက္ရွိအာဏာရ ျပည္ေထာင္စု ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ပါတီ (ႀကံ့ဖြံ႕ပါတီ) ၀င္မ်ား၊ စစ္တပ္ႏွင့္နီးစပ္သူမ်ားသာျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယခုကာလ ေပါက္ေစ်းမွာ ကေလးစစ္သားတဦး အတြက္ က်ပ္ ၅ ေသာင္း မွ ၇ ေသာင္းထိ ရွိေၾကာင္း ကေလးစစ္သားအေရး ကူညီေပးေနသူ တဦးျဖစ္သည့္ ကိုေမာင္ေမာင္က ေျပာသည္။
“အခုဟာက သူတုိ႔လူေတြကပဲ လုပ္စားေနတာ။ အထက္က သိရက္နဲ႔ မသိခ်င္ေယာင္ ေဆာင္ေနတယ္။ ေစ်းေကာင္းရ ေတာ့ လူေရာင္းပြဲလုိ ျဖစ္ေနတယ္။ ILOနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈလည္း သိပ္အားမရဘူး” ဟု သူက ဆိုသည္။
ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒအရ အစုိးရစစ္တပ္မ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းသည္ အသက္ ၁၅ ႏွစ္ေအာက္ ကေလး သူငယ္မ်ားကုိ စစ္သားအျဖစ္ မစုေဆာင္းရန္ ကန္႔သတ္ထားသည္။ ကေလးသူငယ္မ်ားကို စစ္သားအျဖစ္ စုေဆာင္း ျခင္းသည္ ႏိုင္ငံတကာ ရာဇ၀တ္ခံုရံုး တင္ႏိုင္သည့္ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ ေျမာက္ေၾကာင္း အတိအလင္း ေဖာ္ျပထားသည္။
ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာ ဘန္ကီမြန္း တင္ျပထားေသာ ကေလးစစ္သားအေရး၊ စစ္မက္ျဖစ္ ပြားေနေသာ ေဒသမ်ားတြင္ ေက်ာင္းမ်ား၊ ေဆးရံုမ်ားဖ်က္ဆီး တုိက္ခုိက္ခံရမႈႏွင့္ ကေလးမ်ားအေပၚ မတရား ညႇဥ္းပန္း ႏွိပ္စက္မႈမ်ား လုပ္ေနသည့္ သက္ဆုိင္ရာ အစုိးရ စစ္တပ္မ်ား၊ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔မ်ား၏ က်ဴးလြန္မႈမ်ားကို အေရး ယူႏုိ္င္ေရး အစီရင္ခံစာတရပ္အား ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးေကာင္းစီ အစည္းအေ၀းတြင္ မၾကာေသးခင္က တညီတညြတ္ တည္း ေထာက္ခံခဲ့သည္။
“အဲဒီလုိ က်ဴးလြန္ေနတဲ့ အထဲမွာ ျမန္မာအစုိးရစစ္တပ္ပါေနတယ္လုိ႔ သတိေပးလိုက္တာျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အေရးယူႏိုင္ေတာ့မွာပါ။ ကေလးစစ္သားအေရး ကိုင္တြယ္တဲ့ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ကို ျမန္မာျပည္ ၀င္ၿပီး ေထာင္ေတြ၊ ရဲဘက္ေတြထိပါ စစ္ေဆးခြင့္ရဖုိ႔ ျမန္မာအစုိးရအေနနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ လုိတယ္” ဟု ကုလ သမဂၢဆုိင္ရာ ညြန္႔ေပါင္းအစုိးရ ကိုယ္စားလွယ္ေဒါက္တာေသာင္းထြန္းက ေျပာသည္။
Source: irrawaddy
---------------
မင္းဆက္ခိုင္
---------------
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု နယူးေယာက္ျမိဳ႕တြင္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပေနေသာ ရခုိင္ရုိးရာ ႏွစ္သစ္ကူး သၾကၤန္ပြဲေတာ္ကို ယခုလ ၁၇ ရက္ေန႕တြင္ စည္ကား သုိက္ျမိဳက္စြာ က်င္းပ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယခုႏွစ္ က်င္းပမည့္ သၾကၤန္ပြဲေတာ္မွာ ၁၇ ၾကိမ္ေျမာက္ ျဖစ္ျပီး နယူးေယာက္ျမိဳ႕ရွိ 100 West 84th Street, PS9 Playground between Columbus Avenue and Amsterdam Avenue, MANHATTAN တြင္ ေဒသ စံေတာ္ခ်ိန္ နံနက္ ၁၁ နာရီမွ စတင္ျပီး ညေန ၄ နာရီထိ က်င္းပ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္သည္။
"အဓိကကေတာ့ ရခုိင့္ယဥ္ေက်းမႈကို ကမၻာက သိေအာင္လုပ္တာရယ္။ ျပီးေတာ့ ဒီမွာ ဗမာျပည္ကလူေတြလည္း ရခုိင္ယဥ္ ေက်းမႈကို သိပ္ျပီးေတာ့ မသိၾကေသးတဲ့လူေတြလည္းရွိပါတယ္။ ေနာက္ ဗမာျပည္က ေနျပီးေတာ့ အေၾကာင္း အမ်ဳိးမ်ဳိး ေၾကာင့္ ႏုိင္ငံျခားကိုေရာက္သြားၾကတဲ့သူေတြလည္း ရခိုင္ယဥ္ေက်းမႈကို မသိၾကေသးတာရွိပါတယ္။ ဒီ နယူးေယာက္မွာ ေရာက္ရွိေနတဲ့ ဗမာအပါအဝင္ တျခားတုိင္းရင္းသားေတြ၊ ရခုိင္လူမ်ဳိးေတြရဲ႕ ဒီမွာ ၾကီးျပင္းလာတဲ့ သားသမီးေတြရွိၾကပါ တယ္။ သူတုိ႕က ရခုိင္ရိုးရာသၾကၤန္ကို မျမင္ဖူးၾကဘူး။ ဒီေတာ့ အခုလုိျပဳလုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ရခုိင္ရိုးရာ သၾကၤန္ပြဲေတာ္ကို သိရွိလာၾကမယ္။ စိတ္ဝင္စားလာၾကမယ္။ အခုလို ႏိုင္ငံျခားမွာ ေနျပီးေတာ့ ကိုယ့္ယဥ္ေက်း မႈကို ေဖာ္ထုတ္ခြင့္ရတာ။ ရခုိင္ျပည္တခုတည္းမွာမဟုတ္ပဲနဲ႕ ရခုိင္လူမ်ဳိးေတြ ေရာက္ရွိေနတဲ့ ေနရာတုိင္းမွာ ကုိယ့္ယဥ္ ေက်းမႈကို ေဖာ္ထုတ္ျပသတဲ့ သေဘာပါ။ သိပ္ဝမ္းသာဖုိ႕ေကာင္းပါတယ္။"
၎အျပင္ ယခုကဲ့သို႕ ရခုိင္ရိုးရာသၾကၤန္ပြဲေတာ္ကို က်င္းပျခင္းအားျဖင့္ မိမိ လူမ်ဳိးအတြက္ အက်ိဳးရွိပံုကိုလည္း သူက ဂုဏ္ယူဖြယ္ရာ ေျပာၾကားသည္။
" ဟုတ္ပါတယ္။ အခုလိုျပဳလုပ္တာဟာ ရခုိင္လူမ်ဳိးတြက္ အက်ဳိးရွိတယ္လုိ႕ ခံယူပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႕လဲဆုိေတာ့ ကမၻာမွာ ရခုိင္ကို အယင္ထက္ ပိုျပီး သိလာတယ္။ ရခုိင့္ယဥ္ေက်းမႈကို ထိန္းသိမ္းရာလည္း ေရာက္ပါတယ္။ ျပီးေတာ့ ဒီသၾကၤန္ပြဲမွာ ရခုိင့္ တူရိယာေတြနဲ႕ တီးမႈတ္သီဆိုတာတုိ႕၊ ရခုိင္ရိုးရာအကေတြနဲ႕ ေဖ်ာ္ေျဖတာ တုိ႕ ျပဳလုပ္တယ္ဆုိေတာ့ ျမန္မာ ႏိုင္ငံသားေတြ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံျခားသားေတြလည္း သိရွိလာပါတယ္။ ျပီးေတာ့ နယူးေယာက္ ဆိုတာကလည္း ဂီတ အႏုပညာထြန္းၾကားတဲ့ ျမိဳ႕တျမိဳ႕ပါ။ အဲဒီလို ဂီတအႏုပညာထြန္းကားတဲ့ျမိဳ႕မွာ အခုလုိ ေဖာ္ထုတ္ျခင္း အားျဖင့္ ရခုိင့္တူရိယာေတြ၊ ရခုိင့္ရိုးရာအကေတြကို ႏိုင္ငံျခားသားေတြက သိရွိလာမယ္ စိတ္ဝင္စားလာၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။"
အဆုိပါ နယူးေယာက္ ရခိုင္ သၾကၤန္ပြဲတြင္ သက္ၾကီးပူေဇာ္ပြဲ၊ ရခုိင္ရိုးရာ ေရေလာင္းမ႑ပ္(ေလွျဖင့္) ေရကစားပြဲ၊ ရခုိင္ရိုးရာ အဆိုအက ဂီတပေဒသာ ကပြဲမ်ား အျပင္ ရခိုင့္အစားအစာႏွင့္ တျခားျမန္မာအစားမ်ားကိုလည္း ေရာင္းခ်ကာ စည္ကားသိုက္ျမိဳက္စြာ က်င္းပသြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယခုကဲ့သို႕ ရခုိင္ရိုးရာ သၾကၤန္ပြဲေတာ္ကို စည္စည္ကားကား ဆင္ႏြဲရသည့္အတြက္ ဝမ္းသာ ဂုဏ္ယူမိေၾကာင္း သူက ေျပာသည္။
"က်ေနာ္က ရခုိင္အစစ္ဆုိေပမယ့္ ရခုိင္ရိုးရာပြဲေတြကို ရခုိင္ျပည္မွာ မဆင္ႏြဲခဲ့ဖူးပါ။ အေျခေနအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္လည္း ရခုိင္ျပည္ကို မေရာက္ဖူးခဲ့ပါဘူး။ က်ေနာ္က ငယ္ငယ္ေလးကတည္း ႏုိင္ငံျခားမွာၾကီးတာဆုိေတာ့။ ရန္ကုန္မွာ နည္းနည္း ေနခဲ့တုန္းကေတာ့ မိဘေဆြမ်ဳိးေတြက ရခုိင္အေၾကာင္း ကိုေျပာျပတာေတြရွိပါတယ္။ အခုလည္း အေျခေနအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ ျပန္လို႕မရေတာ့ဘူးဆုိေတာ့ ဒီလုိ သၾကၤန္ပြဲကို ဒီမွာ ဆင္ႏြဲရတာကို ေပ်ာ္ရြင္ေက်နပ္မိပါတယ္။ ျပီးေတာ့ ရခုိင္ျပည္ကေန ဒီမွာေရာက္ေနတဲ့ သူေတြကလည္း အခုလုိ ပြဲမ်ဳိးမွာ ပါ၀င္ဆင္ႏြဲရတာ ရခုိင္ျပည္ကို ေရာက္သြားသလို ခံစားၾကရတယ္လို႕ သူတို႕ ခံစားမူေတြကို ဖြင့္ဟ ေျပာျပတာေတြကို ၾကားရတဲ့ အတြက္လည္္း က်ေနာ္လည္း အဲလိုပဲ ၀မ္းသာ ခံစားမိပါတယ္" ဟု ေျပာသည္။
ယခုႏွစ္ က်င္းပမည့္ ၁၇ ၾကိမ္ေျမာက္ ရခိုင္သၾကၤန္ပြဲေတာ္မွာလည္း ခါတိုင္းႏွစ္မ်ားကဲ့သို႕ စည္ကားေသာ သၾကၤန္ပြဲေတာ္ျဖစ္မည္ဟု သိရသည္။
Source: narinjara
-------------
ကြန္ခ်ဳပ္ေက
-------------
ျမန္မာႁပည္ လြတ္လပ္ေရးတာ ႏွစ္ေပါင္း ၆၃ ႏွစ္ရွိခဲ့ျပီး ျဖစ္ေပမယ့္ ရခိုင္ျပည္မွာ ဒီေန႕ထက္ထိ စက္ရံုတစ္ရံု တည္ေဆာက္ေပးတာ မရွိေသးပါဘူး။ ၃ နာရီထက္ လွ်ပ္စစ္မီးရတာ မရွိဘူး။ စီးပြားေရးအတြက္ အေျခခံ အေဆာက္အအံုေတြ မရွိေသးဘူး။ ဒီလို အေျခအေနမ်ိဳးမွာတခါ စစ္တပ္ တပ္ရင္းေတြကို ရခိုင္လူထုကို ဖိႏွိပ္ဖို႕ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႕ တပ္စြဲခ်ထားျပီး လယ္ေတြကို သိမ္းတယ္။ လူထုေတြကို ႏွိပ္စက္တယ္။ လယ္ေျမက ရလာတဲ့ စပါးေတြကို လြတ္လပ္စြာ ေရာင္းဝယ္ေဖါက္ကားခြင့္ မရဘူး။ စီးပြားေရး အရ ေနရာတိုင္းမွာ ဗမာ အုပ္ခ်ဳပ္သူ ေတြက လက္ဝါးၾကီး အုပ္ ခ်ယ္လွယ္ထားတယ္။ တဝမ္းတခါးအတြက္ ရခိုင္လူထုေတြ ေတာင္ကိုတက္လို႕ မရဘူး။ ငါးရွာဖို႕ ေခ်ာင္းထဲ ျမစ္ထဲ ဆင္းလို႕ မရဘူး။ အားလံုးကို ႏိုင္ငံေတာ္ကို ေခါင္းစဥ္တပ္ ကန္ထရိုက္ ေပးျပီး ငွားရမ္းထားတယ္။ ရခိုင္ႁပည္က ထြက္ရွိတဲ့ ဂတ္စ္ေတြကိုလည္း တရုတ္အပါအဝင္ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံေတြကို ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာနဲ႕ ေရာင္းစားထားတယ္။ ရခိုင္ျပည္သူေတြ အတြက္ ရရွိလာတဲ့ေငြေတြထဲက တျပားတခ်ပ္ကိုမွ အသံုးျပဳတာ မရွိဘူး။ ဒါ့အျပင္ သစ္ေတာေတြ၊ ေရျပင္ေတြ အားလံုးကိုလည္း လက္ညိဳးထိုး ေရာင္းစားထားတယ္။ ယဥ္ေက်းမႈအရလည္း ဗမာေတြကိုသာ အထင္ၾကီးေအာင္ ျပဳလုပ္ထားတယ္။
ကိုယ့္စာေပကို ကိုယ္သင္ၾကားခြင့္မရဘူး။ ကိုယ့္သမိုင္းကိုယ္ သင္ၾကားခြင့္ မရဘူး။ ရခိုင္စကားကို ရခိုင္ျပည္နယ္က ရံုးေတြမွာ သံုးခြင့္ မရဘူး။ အခုအခ်ိန္ထိ တီဗြီ ရုပ္သံလိုင္းကိုထား ရခိုင္ေရဒီယို ဆိုတာေတာင္ မရွိေသးဘူး။ ခုလို ေနရာတိုင္းမွာ အႏွိမ္ခံေနရ၊ ဖိႏွိပ္ခံရေတာ့ နာက်ည္းစိတ္ေတြ ျပင္းထန္ျပီး ရခိုင္အမ်ိဳးသားေတြရဲ႕ အမ်ိဳး သားေရး စိတ္ဓါတ္ဟာ နယ္နမိတ္မရွိ က်ယ္ျပန္႕သထက္ က်ယ္ျပန္႕ လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ျပည္ပႏိုင္ငံေတြမွာ ေရာက္ရွိေနတဲ့ ရခိုင္အမ်ိဳး သားေတြရဲ႕ လူပ္ရွားမူကို ႂကည့္လိုက္ပါ။ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ဒီဇဘၤာ လ ၃၁ ရက္ေန႕ ရခိုင္ျပည္ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာ က်ဆံုးတဲ့ေန႕မွာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ နယူးေယာက္ျမိဳ႕မွာ ရွိတဲ့ ကုလသမဂၢ ရံုးေရွ႕မွာ ကိုလိုနီ စနစ္ကို ဖ်က္သိမ္းဖို႕ ေတာင္းဆိုခဲ့တဲ့အထိ ႏိုင္ငံေရး အရ တက္ႂကြလာ ခဲ့ၾကတာကို ေတြ႕ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခုလို ေတာင္းဆိုတဲ့ ဆႏၵျပပြဲကို ဘယ္ရခိုင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီကမွ သူတို႕ကို ညြန္ၾကားခဲ့လို႕၊ စည္းရံုးခဲ့လို႕ ေပၚေပါက္လာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူတို႕ စိတ္ကူးနဲ႕ သူတို႕ လုပ္ကိုင္ခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခုလို သူတို႕ လုပ္တဲ့ လုပ္ရပ္အေပၚမွာလည္း ရခိုင္အမ်ိဳးသားေတြက တခဲနက္ ေထာက္ခံ အားေပး ခဲ့ၾကပါတယ္။ ခုလို လုပ္ရပ္ေတြ ေပၚေပါက္လာတဲ့အေပၚမွာ သံုးသပ္ ၾကည့္ရင္လည္း ဒီလုပ္ရပ္ဟာ ဗမာ အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြရဲ႕ ရခိုင္ႁပည္သူေတြ အေပၚမွာ တရား လက္လြတ္ ဖိႏွိပ္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈေၾကာင့္ ေပၚေပါက္ လာခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ မခံရပ္ႏိုင္တဲ့ ေနာက္ဆံုး ေပါက္ကြဲလာရတဲ့ အက်ိဳးဆက္ ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ေျပာရရင္ ဒီလုပ္ရပ္ကို အမ်ိဳးသားေရးဆိုင္ရာ ေပါက္ကြဲမႈတရပ္ အျဖစ္လည္း ရႈ႕ျမင္ႏိုင္ပါတယ္။
အရင္က ရခိုင္ေတာ္လွန္ေရး ႏိုင္ငံေရးဆိုရင္ လွည့္လို႕ ေတာင္ မၾကည့္ခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံတကာေရာက္ ရခိုင္ေတြဟာ အခုအခါ အမ်ိဳးသားေရး စိတ္ဓါတ္ေတြ ျမင့္တက္ ရွင္သန္ကိန္းေအာင္းလာျပီး ငါတို႕ တိုင္းျပည္ ငါတို႕ လူမ်ိဳး ကမၻာ ေပၚမွာ လူမသိသူမသိ ဘဝနဲ႕ အဆင္းရဲဆံုးနဲ႕ အတိဒုကၡ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ရင္ဆိုင္ၾကံဳေတြ႕ေနရတာဟာ ဗမာ အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြရဲ႕ မတရား ဖိႏွိပ္မႈေၾကာင့္ပါလား ဆိုတာကို လယ္ျပင္မွာ ဆင္သြားသလို ထင္ရွား သိျမင္လာခဲ့ ၾကျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ရခိုင္အမ်ိဳးသားေတြဟာ ေတာ္လွန္ေရး ႏိုင္ငံေရးအေပၚ အထူး အေလးထား အာရံု စူးစိုက္လာၾကတဲ့ အျပင္ ေတာ္လွန္ေရး ႏိုင္ငံေရးကိုလည္း ေရွ႕ကထက္ ပိုမို ေထာက္ခံအားေပးလာၾကပါတယ္။ အားလံုးကို ျခံဳငံု ေျပာရရင္ေတာ့ ရခိုင္ေတြရဲ႕ အမ်ိဳးသားေရး စိတ္ဓါတ္ဟာ တနည္းအားျဖင့္ ေျပာရရင္ အမ်ိဳ သား လြတ္ေျမာက္မႈအေပၚ စိတ္ဝင္စားတဲ့ ေဘာင္ဟာ အခုအခါမွာေတာ့ တျဖည္းျဖည္းနဲ႕ က်ယ္ျပန္႕သထက္ က်ယ္ျပန္႕လာေနတာကို ေတြ႕ျမင္ေနၾကရပါျပီ။ အဲသလို စိတ္ဓါတ္ေတြရဲ႕ အေျခခံ အုတ္ျမစ္ေတြအေပၚမွာ ဦးေဆာင္ၾကမယ့္ ေတာ္လွန္ေရး ေခါင္းေတြက နည္းမွန္လမ္းမွန္ ႏိုင္ငံေရး ပရိယာယ္ ႂကြယ္ႂကြယ္နဲ႕ အမ်ိဳးသား စည္းလံုး ညီညြတ္ေရးကို ဦးထိပ္ထားျပီး ဦးေဆာင္မူ ျပဳႏိုင္ၾကမယ္ ဆို္ရင္ေတာ့ မေဝးေတာ့တဲ့ တစ္ေန႕မွာ ရခိုင္အမ်ိဳးသားေတြ ေမွ်ာ္လင့္ေနတဲ့ ေရႊေရာင္လႊမ္းတဲ့ ေခတ္ကို မုခ်မေသြ ေရာက္ရွိလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
(ျပီး)
Source: narinjara
ဇြန္လ (၉) ရက္ေန႔၌ Malaysian Social Research Institute မွ ၾကီးမွဴးက်င္းပေသာ Working Together to Support Refugges ေဆြးေႏြးပြဲသို႔ ARRC မွ တက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ၄င္းေဆြးေႏြးပြဲတြင္ မေလးရွားနိုင္ငံ ရိွဒုကၡသည္မ်ားေတြ႕ၾကံဳေနရေသာ အခက္အခဲ့မ်ားအားေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီး တက္ ေရာက္လာ ၾကေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွလည္းေမးခြန္းမ်ား ေမးျမန္းကာ UNHCR ႏွင့္ NGO မ်ားမွ ျပန္လည္ေျဖၾကားခဲ့ၾကသည္။
ARRC ၏ က်န္းမာေရးတာဝန္ခံမ်ားသည္ ရခိုင့္ဒုကၡသည္က်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္ေပးမႈ မ်ားအား စြမ္းစြမ္းတမံ ေဆာင္ရြက္ေပးလွ်က္ ရိွရာ ၂၀၁၁ခု၊ ေမလတြင္ က်န္းမာေရးဝန္ ေဆာင္ေပးခဲ့သူစုစုေပါင္းမွာ (၇၁) ဦးခန္႔ ရိွခဲ့သည္။ ၄င္းထဲမွ က်န္းမာေရးနွင့္ ပတ္သက္၍ ဒုကၡသည္ (၂) ဦးအား UNHCR မွ မွတ္ပံုတင္ေပးခဲ့ပါသည္။ ယခုအခါ ARRC ရခိုင္ဒုကၡသည္ကယ္ဆယ္ေရးရံုးသည္ က်န္းမာေရးႏွင့္ပတ္သက္၍ UNHCR၊ HEI ACTS ၊ KLINIK REDDY၊ GHKL၊ IPR၊ Sg. Buloh Hospital၊ PERCH၊ စသည့္ NGO ေဆးခန္း၊ ေဆးရံုးမ်ားအားလံုးႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ကာ က်န္းမာေရး ေထာက္ပံ့ေက်းမ်ားရရိွေအာင္ေဆာင္ ရြက္လွ်က္ ရခိုင့္ဒုကၡသည္တို႔၏က်န္းမာ ေရးျပႆနာမ်ားကို ကူညီေျဖရွင္း ေပးလွ်က္ရိွသည္။
ရခိုင္ျပည္နယ္ဟာ လက္ရွိ ျမန္မာ အစိုးရေတြရဲ႕ လက္ထက္မွာ အဆင္းရဲ အနိမ့္က်ဆံုး ေနရာကို ေရာက္ရွိသြားခဲ့ပါျပီ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ခ်င္းျပည္နယ္ပီးရင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ဟာ ဒုတိယ အဆင္းရဲ အနိမ့္က်ဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ဟာ တိိုုးတက္ႏိုင္တဲ့ ေရခံ ေျမခံေကာင္းေတြ အမ်ားၾကီး ရွိေပမယ့္ ျမန္မာႏို္င္ငံမွာ အဆင္းရဲဆံုး အဆင့္ကို ေရာက္ရွိသြားရတာဟာ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ။ ဆရာၾကီး ေဒါက္တာ ေအးေက်ာ္ ကို နိရဥၥရာမွ ေမာင္ရမၼာက ေမးျမန္းတဲ့ အခါ ဆရာၾကီးက ခုလို စေျပာျပပါတယ္။
ေျဖ။ ။ ရခိုင္ျပည္က ဘာေၾကာင့္ ဆင္းရဲသလဲဆိုရင္ေတာ့ နံပါတ္တစ္အခ်က္က ဘာလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ပုန္း ကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ ေနခဲ့ရတာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာျပီ။ ေနာက္တခုက စစ္တပ္က အရင္တုန္းကဆိုရင္ ဆရာၾကီးတို႕ ေက်ာင္းသားဘ၀တုန္းကဆိုရင္ ရခုိင္ျပည္တျပည္လံုးမွာ စစ္တပ္ သံုးတပ္ေလာက္ဘဲရွိတယ္။ အခု စစ္တပ္က ၆၀ ေက်ာ္ ရွိလာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒီစစ္တပ္ဟာ ရခိုင္ျပည္သူျပည္သားေတြရဲ႕ တိုးတက္ၾကီးပြားေရးကို လာလုပ္တ့ဲ စစ္တပ္မဟုတ္။ သူတို႕အက်ိဳးကို လုပ္တဲ့ စစ္တပ္သာ ျဖစ္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ စစ္တပ္က လယ္ယာကို သိမ္းတယ္။ လယ္လုပ္လို႕ မရႏိုင္။ အဲဒီလို အခက္အခဲ အက်ပ္အတည္းကို ရခုိင္သားေတြဟာ လက္ရွိ ၾကံဳေတြ႕ေနရတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္လည္း ရခိုင္ျပည္ဟာ ဆင္းရဲက်ပ္တည္းတဲ့ စာရင္းထဲမွာ ပါတာလည္း ျဖစ္တယ္။ ေနာက္တခုက ပင္လယ္သမုဒၵရာမွာရွိတဲ့ ငါးေတြ၊ ပုဇြန္၊ ဂဏန္းေတြကိုလည္းဘဲ ရခိုင္သားေတြ ရွာေဖြစားေသာက္လို႕ မရ အေျခအေနျဖစ္လာတယ္။ ကိုယ့္ေရထဲမွာရွိတဲ့ ငါးကို ကြန္ပစ္လို႕ေတာင္ စားလို႕မရ ျဖစ္လာတယ္။ ေနာက္တခါ ေတာေတာင္မွာ ရွိတဲ့ သစ္ပင္ေတြ၊ ပ်ဥ္းကတုိးေတြကိုလည္း ခုတ္ျပီးေတာ့ ႏိုင္ငံျခားကို ေရာင္းခ်တယ္။ ရခိုင္သားအက်ိဳးအတြက္ ဘာတခုမွ မပါ။ ရခိုင္ျပည္ကထြက္တဲ့ ဂက္စ္ေတြ ရခိုင္ျပည္အက်ိဳးအတြက္ လံုး၀မပါဘူး။ ေနာက္တခုက ရခုိင္ျပည္က ထြက္တဲ့ ေရနံ ရခိုင္ျပည္အက်ိဳးအတြက္ တခုလည္းမပါ။ ခုနက ရခိုင္ျပည္မွာ သယံဇာတပစၥည္း ပစၥယေတြဟာ အင္မတန္ၾကြယ္၀တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ေသာ္လည္း ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြင့္အေရးဟာ ရခုိင္သားေတြမွာ တေယာက္မွ မရ။ အဲဒါေၾကာင့္ ရခုိင္ေတြဟာ ဆင္းရဲျပီးဆင္းရဲလာတာ အမွန္ပဲ။ ေနာက္ထပ္လည္း ဒီထက္ဆင္းရဲလာဖို႕ဟာ ေသခ်ာပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲသလို ဆင္းရဲေနတဲ့ ဘ၀က လြတ္ေျမာက္ေအာင္ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြ အေနနဲ႕ ဘာလုပ္သင့္တယ္လို႕ ဆရာၾကီး ျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ အဲဒီလို ဆင္းရဲလာတာေၾကာင့္ ရခိုင္သားေတြမွာ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကို ဘယ္လိုတည္ေထာင္မလဲ။ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ေကာင္းလာကို ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲ။ ကိုယ့္ႏုိင္ငံကို ႏိုင္ငံတကာမွာ တိုးတက္ျမင့္မားတဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္လာေအာင္ ဘယ္လုိလုပ္ၾကမလဲဆိုတာကို ေန႕တိုင္းေန႕တိုင္း ဆုေတာင္းရမယ္။ အာရံုျပဳရမယ္။ ဂရုတစိုက္ ေလ့ေလ့လာလာရွ္ိရမယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕မွာ ဘာျဖစ္ေနလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဗမာျပည္လို႕ေခၚတဲ့ “ဘားမား ပရိုပါး†အထုပ္ၾကီးကို ထမ္းျပီးေတာ့ ရခိုင္ရိုးမေတာင္ကို တက္သလို ျဖစ္ေနတယ္။ အမွန္တကယ္ ဒီအထုပ္ၾကီးသာ မပါရင္ ရခိုင္ျပည္ဟာ ၅ႏွစ္နဲ႕ ၁၅ ႏွစ္ၾကားမွာ အင္မတန္မွ တိုးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာဖို႕ ေသခ်ာပါတယ္။
ေမး။ ။ ရခိုင္ျပည္ဟာ ငယ္ငယ္ေလးဘဲ ရွိပါတယ္။ တိုင္းျပည္ထူေထာင္ရင္ ၾကီးပြားခ်မ္းသာ ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳး ရွိမလို႕ ထင္ပါသလား။
ေျဖ။ ။ ရခုိင္ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာတဲ့ အခါမွာ ။ ရခိုင္ျပည္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိလာတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ့္ စိတ္ကူးအရဆိုရင္ လြတ္လပ္စြာ ကုန္သြယ္ခြင့္ေပးဖို႕။ Import, Export ေတြကို မ်ားမ်ားလုပ္ႏုိင္ရဖို႕။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေက်ာက္ျဖဴနားက ဖမ္းတဲ့ ငါးသေလာက္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ နယူးေယာက္ျမိဳ႕ထိ တင္ေရာင္းရဖို႕။ အခုေတာ့ ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ကတင္ပို႕တဲ့ ငါးသေလာက္ေတြကို နယူးေယာက္မွာ ရခုိင္သားေတြက ၀ယ္စားေနရတယ္။ အမွန္တကယ္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္သားေတြဟာ ေက်ာက္ျဖဴနားက ဖမ္းတဲ့ ငါးသေလာက္၊ ေနာက္တခါ ေနျပီးေတာ့ ငါးရူးစနား စတဲ့ ငါးေတြကို နယူးေယာက္ထိ တင္သြင္းႏိုင္ရင္ အင္မတန္မွ ၾကီးပြားခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ဖို႕။ ေနာက္တခါ ရခိုင္ျပည္မွာရွိတဲ့ အသီးအႏွံေတြကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ Import အေနနဲ႕ လုပ္လို႕ရွိရင္လည္း အင္မတန္တိုးတက္ၾကီး ပြားလာဖို႕။ တခ်ိဳ႕က ရခိုင္ျပည္ဟာ ငယ္တယ္လို႕ ေျပာၾကပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္ထက္ ဧရိယာက်ဥ္းတဲ့ ႏို္င္ငံဟာ ကမၻာမွာ ႏိုင္ငံေပါင္း ၆၀ ေလာက္ရွိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခုိင္ျပည္ဟာ အားလံုးသူ စည္းစည္းလံုးလံုး ညီညီညြတ္ညြတ္နဲ႕ လုပ္ရင္ ၅ႏွစ္နဲ႕ ၁၀ ႏွစ္အတြင္းမွာ အင္မတန္ တုိးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ဖို႕ ေသခ်ာတဲ့အေၾကာင္းကို ကၽြန္ေတာ္ တာ၀န္ယူ ေျပာလိုပါတယ္။
ေမး။ ။ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြဟာ တခ်ိန္က ခ်မ္းသာခဲ့တယ္။ ဒီေန႕ေခတ္ကာလမွာ ဆင္းရဲ နိမ့္က်ဆံုး ျဖစ္ေနရတယ္။ သမိုင္းနဲ႕ ယွဥ္ျပီး ရခိုင္ေတြ ဆင္းရဲရတဲ့ အေၾကာင္းကို ေျပာျပေပးပါလား။
ေျဖ။ ။ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဒီေလာက္ထိ ဆင္းရဲေနတာဟာ ရခိုင္ျပည္ရဲ႕သမိုင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ သမိုင္းမွာ ပထမ ဦးဆံုး အၾကိမ္ ျဖစ္တယ္။ တခါမွ ရခိုင္ျပည္ဟာ ဒီေလာက္ထိ မဆင္းရဲခဲ့ဘူး။ ဒီေလာက္ထိလည္း မနိမ့္က်ခဲ့ဘူး။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလိုျဖစ္သလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ရခိုင္ျပည္ကို ၁၇၈၄ ခုႏွစ္ ဘိုးေတာ္ေမာင္၀ိုင္းက သိမ္းပိုက္ လိုက္ျပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ အားလံုးကို ဖ်က္ဆီးတယ္။ တခ်ိဳ႕ အေရးၾကီးတဲ့ ပစၥည္းေတြ အားလံုးယူသြားတယ္။ ပညာရွင္ေတြကို ေခၚသြားတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က စျပီးေတာ့ ရခိုင္တျပည္လံုးဟာ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ ေနခဲ့ရတာဟာ အခု ႏွစ္ေပါင္း ၂၂၇ ႏွစ္ရွိျပီ။
ရခိုင္သားေတြဟာ အထူးသျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ သံတြဲ၊ ေတာင္ကုတ္၊ ဂြက လူေတြဟာ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ကၽြန္ျဖစ္ေနမွန္းမသိ။ ကၽြန္ေတာ္ငယ္ငယ္တုန္းကလည္း ေတာင္ကုတ္မွာ ကုိယ့္ကိုယ္ကို ကၽြန္ျဖစ္ေနမွန္းမသိ။ ၾကီးလာေတာ့ ႏိုင္ငံျခားမွာ ပါေမာကၡအေနနဲ႕လုပ္တဲ့အခါမွာ၊ ကမၻာအရပ္ရပ္ကို ႏွိင္းယွဥ္ေလ့လာတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ တကယ့္ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီ၊ ကၽြန္အစစ္အမွန္ျဖစ္ေၾကာင္းကို သိလာရတယ္။ အဲဒီလို ေျပာျခင္းဟာ သမိုင္းေၾကာင္းအရ ေျပာျခင္းသာျဖစ္တယ္။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ မနာလို၊ မၾကိဳက္လို႕ ေျပာတာမဟုတ္။ သမိုင္းဟာ သမိုင္းအတိုင္း ျဖစ္ရပ္ကို တင္ျပရျခင္းသာ ျဖစ္တယ္။
ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ မေနခဲ့တဲ့ အခ်ိန္တုန္းက ရခိုင္ျပည္ဟာ အင္မတန္ၾကီးပြားခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္တယ္။ ရခိုင္ျပည္ဟာ ၁၄ရာစု၊ ၁၅ ရာစု၊ ၁၆ ရာစုမွာ ကမၻာမွာ အခ်မ္းသာဆံုး၊ နာမည္အထင္ရွားဆံုး ျပည္တျပည္ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ကမၻာအရပ္ရပ္ မွတ္တမ္းေတြမွာ အဲဒီအခ်ိန္အခါက ကမၻာမွာ ထင္ရွားဆံုးျဖစ္တဲ့ ျမိဳ႕ၾကီး ၅ ျမိဳ႕သာရွိပါတယ္။ အဲဒီ ၅ ျမိဳ႕ထဲမွာ အဂၤလန္က လန္ဒန္ျမိဳ႕၊ တရုတ္ျပည္က ပီကင္းျမိဳ႕၊ နယ္သာလန္က အင္စတန္တန္ျမိဳ႕၊ ရခိုင္ျပည္က ေျမာက္ဦးျမိဳ႕၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံက ဂိုယာျမိဳ႕၊ဒီျမိဳ႕ၾကီး ၅ ျမိဳ႕ဟာ ကမၻာမွာ အၾကီးက်ယ္ဆံုးေသာ ျမိဳ႕ၾကီး ၅ျမိဳ႕စာရင္းထဲမွာပါတယ္။ မွန္လည္းမွန္တယ္။ ေသလည္း ေသခ်ာပါတယ္။
ရခိုင္ေတြဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ ခ်မ္းသာသလဲဆိုရင္ ရခိုင္နန္းေတာ္မွာ တင္ထားတဲ့ ေရႊဖရံုသီးေတြဟာ တကယ့္အစစ္အမွန္ ေရႊဖရံုသီးေတြျဖစ္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္၊ ရခိုင္ႏိုင္ငံဟာ အင္မတန္ ခ်မ္းသာၾကြယ္ ၀တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ခဲ့ေသာ္လည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ ၁၇၈၄ ခုႏွစ္ပတ္၀န္းက်င္မွာ ရခိုင္သားေတြဟာ စည္းလံုးညီညြတ္မႈ မရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကၽြန္ဘ၀ကို ေရာက္ခဲ့ရတယ္။ အခုလဲဘဲ မစည္းရံုးမညီညြတ္ဘဲ ျဖစ္ေနလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ဘ၀ ဆက္ျပီးေတာ့ ျဖစ္ေနဖို႕ဟာ ေသခ်ာပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္သူ ရခိုင္သားေတြဟာ ကၽြန္ဘ၀က လြတ္ေျမာက္ေအာင္ စည္းစည္းလံုးလံုး ညီညီညြတ္ညြတ္နဲ႕ ၾကိဳးစားရပါဖို႕။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ မုန္းဖို႕မလို၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ကိုယ္ တည္ေထာင္ျခင္းဟာ စစ္မွန္တဲ့သေဘာတရားလည္း ျဖစ္တယ္။ စစ္မွန္တဲ့ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္တခုက ရခိုင္ျပည္ဟာ အင္မတန္မွ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀တဲ့အျပင္ ရခိုင္ႏိုင္ငံရဲ႕ သယံဇာတဟာလည္းဘဲ အင္မတန္ ေပါမ်ားၾကြယ္၀တဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႕ဆိုလို႕ရွိရင္ ရခုိင္ျပည္မွာရွိေနတဲ့ ဘဂၤလား ပင္လယ္ေအာ္မွာ ငါးေတြ စားမကုန္၊ ကဏန္းေတြ ယူမကုန္၊ ပုဇြန္ဆိုရင္ စားတာတင္မက လုပ္ခ်င္သလို လုပ္လို႕ရတယ္။ ငါးနီတူဆိုတာ ေတာင္လို ပံုေနတယ္။ မ်ဥ္ဆိုတာလည္း ေတာင္လိုပံုေနတယ္။ အဲဒါထက္အျပင္ ရခိုင္ျပည္မွာရွိတဲ့ ေတာင္ကုတ္ေတာင္ရိုးမွာ ပ်ဥ္းကတိုးသစ္ေတြ ယူမကုန္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေတာင္ကုတ္နယ္မွာ ဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕အိမ္ ေဆာက္ထားတဲ့ ပ်ဥ္းကတိုးတိုင္ဟာ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ပ်ဥ္းကတိုးတိုင္ထက္ ၾကီးတယ္။ အဲဒီလို အိမ္ၾကီးယာၾကီးေတြကို ရခိုင္သားတိုင္း ေဆာက္ႏိုင္တဲ့အေျခအေနဟာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
အခုအခါ ဘာေၾကာင့္ အဆင္းရဲဆံုး ျဖစ္လာသလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ ဆက္ျပီးေတာ့ ရွိေနလို႕ပါ။ ကၽြန္ပုန္းကုိလိုနီဘ၀မွာ ရခိုင္ေတြ ရခိုင္စာေပကို မသင္ရေသးဘူး။ ရခိုင္သမိုင္းကို ရခိုင္ေတြ မသင္ရေသး။ ရခိုင္သီခ်င္းကိုေတာ့ခါ ရခိုင္ေတြ နားေထာင္လို႕ရျပီ။ အင္မတန္မွ ၀မ္းသာစရာ ေကာင္းတဲ့ကိစၥေတြပါ။ အဲဒီေတာ့ခါ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ေတြမွာ ရခိုင္စာကို ျပန္သင္ရမယ္။ ရခိုင္သမိုင္းကို ျပန္သင္ရဖို႕။ ရခိုင္အႏုပညာကို ျပန္သင္ရဖို႕။ ေနာက္တခုက ကၽြန္ေတာ္တို႕ ႏိုင္ငံမွာ ဘဂၤလာပင္လယ္ေအာ္ရဲ႕ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာမႈ၊ ျပည္တြင္းမွာ အင္မတန္မွ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀တဲ့ သစ္ေတာေတြ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတာင္ကုတ္မွာ ဆိုရင္ ခယင္၀ါးရွိတယ္။ ေတာင္ကုတ္မွာရွိတဲ့၀ါးဟာ ကမၻာမွာအေကာင္းဆံုး၀ါးထဲမွာ ပါတယ္။ ၀ါးကထုတ္တဲ့ စကၠဴ၊ အ၀တ္အစေတြဟာ အေကာင္းဆံုး၊ ကၽြန္ေတာ္ၾကားရသေလာက္ေတာ့ ေတာင္ကုတ္ျမိဳ႕နယ္မွာ ၀ါးပင္ မရွိေတာ့ဘူး။ အျခားအေရးၾကီးတဲ့ အပင္ေတြလည္း မရွိေတာ့ဘူး။
ကၽြန္ေတာ္တို႕ ျပည္မွာ ခ်မ္းသားၾကြယ္၀ေသာ္လည္း ကၽြန္ဘ၀နဲ႕ ေနရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကိုယ္ရဲ႕ အိမ္ေဘး နားကထြက္ေနတဲ့ ေရနံကို ကိုယ္သံုးလို႕မရ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ပတ္၀န္းက်င္အနီးအနားမွာ ထြက္ေနတဲ့ ဂက္စ္ကို ရခုိင္သူ ရခုိင္သားေတြဟာ ထမင္းခ်က္လို႕မရ။ ဇာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္မရွိလို႕။ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ မသိမသာ၊ သိသိသာသာ ကၽြန္ျဖစ္ေနတာကို သိသင့္တယ္။ သိဖို႕ ကာလလည္း ျဖစ္ေနျပီ။
ေနာက္တခုက ရခုိင္ျပည္မွာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၂၇ ႏွစ္ ကိုလိုနီကၽြန္ဘ၀နဲ႕ ေနခဲ့ေသာ္လည္း အခုထိ ရခုိင္ျပည္မွာ စက္ရံုတရံုမွ မရွိ။ သိပ္၀မ္းနည္းဖို႕ေကာင္းတယ္။ ဒါလည္း ဆင္းရဲႏြမ္းပါးရတဲ့ ကိစၥတခု။ ဒီလို စက္ရံုမရွိေတာ့ ရခိုင္ျပည္မွာ ရွိတဲ့ လူငယ္ေတြဟာ အလုပ္မရွိ၊ စာသင္ဖို႕အခ်ိန္ကာလလည္းမရွိ။ အိမ္နားမွာရွိတဲ့ ငါးကို ဖမ္းစားလို႕လည္းမရ၊ ကဏန္း၊ ပုဇြန္ဖမ္းစားလို႕မရ။ ငါးေတြကိုယူျပီး ေရာင္းစားခြင့္မရ။ အဲဒီလို အေျခအေန ျဖစ္လာတဲ့အခါမွာ ရခိုင္သူ ရခုိင္သား လူငယ္ေတြဟာ ရခိုင္ျပည္မွာ မေနႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ဗမာျပည္သြားရင္လည္း အလုပ္မရႏိုင္၊ အဲဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံျခား မေလးရွားတို႕၊ ယိုးဒယားတို႕မွာဆိုလို႕ရွိရင္ ရခုိင္သားလူငယ္ေတြ အမ်ားၾကီး။ အင္မတန္မွာ ၀မ္းနည္းစရာ ျဖစ္ရပ္တခုျဖစ္တယ္။ ၀မ္းနည္းစရာ ေကာင္းတဲ့ ျဖစ္ရပ္တခုျပီး တခု အခု လက္ရွိမွာ ၾကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲသလို ဆင္းရဲေနတဲ့ ဘ၀က လြတ္ေျမာက္ေအာင္ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြ အေနနဲ႕ ဘာလုပ္သင့္တယ္လို႕ ဆရာၾကီး ျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ အဲဒီလို ဆင္းရဲလာတာေၾကာင့္ ရခိုင္သားေတြမွာ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကို ဘယ္လိုတည္ေထာင္မလဲ။ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ေကာင္းလာကို ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲ။ ကိုယ့္ႏုိင္ငံကို ႏိုင္ငံတကာမွာ တိုးတက္ျမင့္မားတဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္လာေအာင္ ဘယ္လုိလုပ္ၾကမလဲဆိုတာကို ေန႕တိုင္းေန႕တိုင္း ဆုေတာင္းရမယ္။ အာရံုျပဳရမယ္။ ဂရုတစိုက္ ေလ့ေလ့လာလာရွ္ိရမယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕မွာ ဘာျဖစ္ေနလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဗမာျပည္လို႕ေခၚတဲ့ “ဘားမား ပရိုပါး†အထုပ္ၾကီးကို ထမ္းျပီးေတာ့ ရခိုင္ရိုးမေတာင္ကို တက္သလို ျဖစ္ေနတယ္။ အမွန္တကယ္ ဒီအထုပ္ၾကီးသာ မပါရင္ ရခိုင္ျပည္ဟာ ၅ႏွစ္နဲ႕ ၁၅ ႏွစ္ၾကားမွာ အင္မတန္မွ တိုးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာဖို႕ ေသခ်ာပါတယ္။
ေမး။ ။ ရခိုင္ျပည္ဟာ ငယ္ငယ္ေလးဘဲ ရွိပါတယ္။ တိုင္းျပည္ထူေထာင္ရင္ ၾကီးပြားခ်မ္းသာ ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳး ရွိမလို႕ ထင္ပါသလား။
ေျဖ။ ။ ရခုိင္ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာတဲ့ အခါမွာ ။ ရခိုင္ျပည္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိလာတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ့္ စိတ္ကူးအရဆိုရင္ လြတ္လပ္စြာ ကုန္သြယ္ခြင့္ေပးဖို႕။ Import, Export ေတြကို မ်ားမ်ားလုပ္ႏုိင္ရဖို႕။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေက်ာက္ျဖဴနားက ဖမ္းတဲ့ ငါးသေလာက္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ နယူးေယာက္ျမိဳ႕ထိ တင္ေရာင္းရဖို႕။ အခုေတာ့ ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ကတင္ပို႕တဲ့ ငါးသေလာက္ေတြကို နယူးေယာက္မွာ ရခုိင္သားေတြက ၀ယ္စားေနရတယ္။ အမွန္တကယ္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္သားေတြဟာ ေက်ာက္ျဖဴနားက ဖမ္းတဲ့ ငါးသေလာက္၊ ေနာက္တခါ ေနျပီးေတာ့ ငါးရူးစနား စတဲ့ ငါးေတြကို နယူးေယာက္ထိ တင္သြင္းႏိုင္ရင္ အင္မတန္မွ ၾကီးပြားခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ဖို႕။ ေနာက္တခါ ရခိုင္ျပည္မွာရွိတဲ့ အသီးအႏွံေတြကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ Import အေနနဲ႕ လုပ္လို႕ရွိရင္လည္း အင္မတန္တိုးတက္ၾကီး ပြားလာဖို႕။ တခ်ိဳ႕က ရခိုင္ျပည္ဟာ ငယ္တယ္လို႕ ေျပာၾကပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္ထက္ ဧရိယာက်ဥ္းတဲ့ ႏို္င္ငံဟာ ကမၻာမွာ ႏိုင္ငံေပါင္း ၆၀ ေလာက္ရွိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခုိင္ျပည္ဟာ အားလံုးသူ စည္းစည္းလံုးလံုး ညီညီညြတ္ညြတ္နဲ႕ လုပ္ရင္ ၅ႏွစ္နဲ႕ ၁၀ ႏွစ္အတြင္းမွာ အင္မတန္ တုိးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ဖို႕ ေသခ်ာတဲ့အေၾကာင္းကို ကၽြန္ေတာ္ တာ၀န္ယူ ေျပာလိုပါတယ္။
ေမး။ ။ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြဟာ တခ်ိန္က ခ်မ္းသာခဲ့တယ္။ ဒီေန႕ေခတ္ကာလမွာ ဆင္းရဲ နိမ့္က်ဆံုး ျဖစ္ေနရတယ္။ သမိုင္းနဲ႕ ယွဥ္ျပီး ရခိုင္ေတြ ဆင္းရဲရတဲ့ အေၾကာင္းကို ေျပာျပေပးပါလား။
ေျဖ။ ။ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဒီေလာက္ထိ ဆင္းရဲေနတာဟာ ရခိုင္ျပည္ရဲ႕သမိုင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ သမိုင္းမွာ ပထမ ဦးဆံုး အၾကိမ္ ျဖစ္တယ္။ တခါမွ ရခိုင္ျပည္ဟာ ဒီေလာက္ထိ မဆင္းရဲခဲ့ဘူး။ ဒီေလာက္ထိလည္း မနိမ့္က်ခဲ့ဘူး။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလိုျဖစ္သလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ရခိုင္ျပည္ကို ၁၇၈၄ ခုႏွစ္ ဘိုးေတာ္ေမာင္၀ိုင္းက သိမ္းပိုက္ လိုက္ျပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ အားလံုးကို ဖ်က္ဆီးတယ္။ တခ်ိဳ႕ အေရးၾကီးတဲ့ ပစၥည္းေတြ အားလံုးယူသြားတယ္။ ပညာရွင္ေတြကို ေခၚသြားတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က စျပီးေတာ့ ရခိုင္တျပည္လံုးဟာ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ ေနခဲ့ရတာဟာ အခု ႏွစ္ေပါင္း ၂၂၇ ႏွစ္ရွိျပီ။
ရခိုင္သားေတြဟာ အထူးသျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ သံတြဲ၊ ေတာင္ကုတ္၊ ဂြက လူေတြဟာ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ကၽြန္ျဖစ္ေနမွန္းမသိ။ ကၽြန္ေတာ္ငယ္ငယ္တုန္းကလည္း ေတာင္ကုတ္မွာ ကုိယ့္ကိုယ္ကို ကၽြန္ျဖစ္ေနမွန္းမသိ။ ၾကီးလာေတာ့ ႏိုင္ငံျခားမွာ ပါေမာကၡအေနနဲ႕လုပ္တဲ့အခါမွာ၊ ကမၻာအရပ္ရပ္ကို ႏွိင္းယွဥ္ေလ့လာတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ တကယ့္ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီ၊ ကၽြန္အစစ္အမွန္ျဖစ္ေၾကာင္းကို သိလာရတယ္။ အဲဒီလို ေျပာျခင္းဟာ သမိုင္းေၾကာင္းအရ ေျပာျခင္းသာျဖစ္တယ္။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ မနာလို၊ မၾကိဳက္လို႕ ေျပာတာမဟုတ္။ သမိုင္းဟာ သမိုင္းအတိုင္း ျဖစ္ရပ္ကို တင္ျပရျခင္းသာ ျဖစ္တယ္။
ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ မေနခဲ့တဲ့ အခ်ိန္တုန္းက ရခိုင္ျပည္ဟာ အင္မတန္ၾကီးပြားခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္တယ္။ ရခိုင္ျပည္ဟာ ၁၄ရာစု၊ ၁၅ ရာစု၊ ၁၆ ရာစုမွာ ကမၻာမွာ အခ်မ္းသာဆံုး၊ နာမည္အထင္ရွားဆံုး ျပည္တျပည္ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ကမၻာအရပ္ရပ္ မွတ္တမ္းေတြမွာ အဲဒီအခ်ိန္အခါက ကမၻာမွာ ထင္ရွားဆံုးျဖစ္တဲ့ ျမိဳ႕ၾကီး ၅ ျမိဳ႕သာရွိပါတယ္။ အဲဒီ ၅ ျမိဳ႕ထဲမွာ အဂၤလန္က လန္ဒန္ျမိဳ႕၊ တရုတ္ျပည္က ပီကင္းျမိဳ႕၊ နယ္သာလန္က အင္စတန္တန္ျမိဳ႕၊ ရခိုင္ျပည္က ေျမာက္ဦးျမိဳ႕၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံက ဂိုယာျမိဳ႕၊ဒီျမိဳ႕ၾကီး ၅ ျမိဳ႕ဟာ ကမၻာမွာ အၾကီးက်ယ္ဆံုးေသာ ျမိဳ႕ၾကီး ၅ျမိဳ႕စာရင္းထဲမွာပါတယ္။ မွန္လည္းမွန္တယ္။ ေသလည္း ေသခ်ာပါတယ္။
ရခိုင္ေတြဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ ခ်မ္းသာသလဲဆိုရင္ ရခိုင္နန္းေတာ္မွာ တင္ထားတဲ့ ေရႊဖရံုသီးေတြဟာ တကယ့္အစစ္အမွန္ ေရႊဖရံုသီးေတြျဖစ္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္၊ ရခိုင္ႏိုင္ငံဟာ အင္မတန္ ခ်မ္းသာၾကြယ္ ၀တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ခဲ့ေသာ္လည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ ၁၇၈၄ ခုႏွစ္ပတ္၀န္းက်င္မွာ ရခိုင္သားေတြဟာ စည္းလံုးညီညြတ္မႈ မရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကၽြန္ဘ၀ကို ေရာက္ခဲ့ရတယ္။ အခုလဲဘဲ မစည္းရံုးမညီညြတ္ဘဲ ျဖစ္ေနလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ဘ၀ ဆက္ျပီးေတာ့ ျဖစ္ေနဖို႕ဟာ ေသခ်ာပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္သူ ရခိုင္သားေတြဟာ ကၽြန္ဘ၀က လြတ္ေျမာက္ေအာင္ စည္းစည္းလံုးလံုး ညီညီညြတ္ညြတ္နဲ႕ ၾကိဳးစားရပါဖို႕။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ မုန္းဖို႕မလို၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ကိုယ္ တည္ေထာင္ျခင္းဟာ စစ္မွန္တဲ့သေဘာတရားလည္း ျဖစ္တယ္။ စစ္မွန္တဲ့ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္တခုက ရခိုင္ျပည္ဟာ အင္မတန္မွ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀တဲ့အျပင္ ရခိုင္ႏိုင္ငံရဲ႕ သယံဇာတဟာလည္းဘဲ အင္မတန္ ေပါမ်ားၾကြယ္၀တဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႕ဆိုလို႕ရွိရင္ ရခုိင္ျပည္မွာရွိေနတဲ့ ဘဂၤလား ပင္လယ္ေအာ္မွာ ငါးေတြ စားမကုန္၊ ကဏန္းေတြ ယူမကုန္၊ ပုဇြန္ဆိုရင္ စားတာတင္မက လုပ္ခ်င္သလို လုပ္လို႕ရတယ္။ ငါးနီတူဆိုတာ ေတာင္လို ပံုေနတယ္။ မ်ဥ္ဆိုတာလည္း ေတာင္လိုပံုေနတယ္။ အဲဒါထက္အျပင္ ရခိုင္ျပည္မွာရွိတဲ့ ေတာင္ကုတ္ေတာင္ရိုးမွာ ပ်ဥ္းကတိုးသစ္ေတြ ယူမကုန္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေတာင္ကုတ္နယ္မွာ ဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕အိမ္ ေဆာက္ထားတဲ့ ပ်ဥ္းကတိုးတိုင္ဟာ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ပ်ဥ္းကတိုးတိုင္ထက္ ၾကီးတယ္။ အဲဒီလို အိမ္ၾကီးယာၾကီးေတြကို ရခိုင္သားတိုင္း ေဆာက္ႏိုင္တဲ့အေျခအေနဟာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
အခုအခါ ဘာေၾကာင့္ အဆင္းရဲဆံုး ျဖစ္လာသလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ ကၽြန္ပုန္းကိုလိုနီဘ၀နဲ႕ ဆက္ျပီးေတာ့ ရွိေနလို႕ပါ။ ကၽြန္ပုန္းကုိလိုနီဘ၀မွာ ရခိုင္ေတြ ရခိုင္စာေပကို မသင္ရေသးဘူး။ ရခိုင္သမိုင္းကို ရခိုင္ေတြ မသင္ရေသး။ ရခိုင္သီခ်င္းကိုေတာ့ခါ ရခိုင္ေတြ နားေထာင္လို႕ရျပီ။ အင္မတန္မွ ၀မ္းသာစရာ ေကာင္းတဲ့ကိစၥေတြပါ။ အဲဒီေတာ့ခါ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ေတြမွာ ရခိုင္စာကို ျပန္သင္ရမယ္။ ရခိုင္သမိုင္းကို ျပန္သင္ရဖို႕။ ရခိုင္အႏုပညာကို ျပန္သင္ရဖို႕။ ေနာက္တခုက ကၽြန္ေတာ္တို႕ ႏိုင္ငံမွာ ဘဂၤလာပင္လယ္ေအာ္ရဲ႕ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာမႈ၊ ျပည္တြင္းမွာ အင္မတန္မွ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀တဲ့ သစ္ေတာေတြ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတာင္ကုတ္မွာ ဆိုရင္ ခယင္၀ါးရွိတယ္။ ေတာင္ကုတ္မွာရွိတဲ့၀ါးဟာ ကမၻာမွာအေကာင္းဆံုး၀ါးထဲမွာ ပါတယ္။ ၀ါးကထုတ္တဲ့ စကၠဴ၊ အ၀တ္အစေတြဟာ အေကာင္းဆံုး၊ ကၽြန္ေတာ္ၾကားရသေလာက္ေတာ့ ေတာင္ကုတ္ျမိဳ႕နယ္မွာ ၀ါးပင္ မရွိေတာ့ဘူး။ အျခားအေရးၾကီးတဲ့ အပင္ေတြလည္း မရွိေတာ့ဘူး။
ကၽြန္ေတာ္တို႕ ျပည္မွာ ခ်မ္းသားၾကြယ္၀ေသာ္လည္း ကၽြန္ဘ၀နဲ႕ ေနရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကိုယ္ရဲ႕ အိမ္ေဘး နားကထြက္ေနတဲ့ ေရနံကို ကိုယ္သံုးလို႕မရ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ပတ္၀န္းက်င္အနီးအနားမွာ ထြက္ေနတဲ့ ဂက္စ္ကို ရခုိင္သူ ရခုိင္သားေတြဟာ ထမင္းခ်က္လို႕မရ။ ဇာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္မရွိလို႕။ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ မသိမသာ၊ သိသိသာသာ ကၽြန္ျဖစ္ေနတာကို သိသင့္တယ္။ သိဖို႕ ကာလလည္း ျဖစ္ေနျပီ။
ေနာက္တခုက ရခုိင္ျပည္မွာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၂၇ ႏွစ္ ကိုလိုနီကၽြန္ဘ၀နဲ႕ ေနခဲ့ေသာ္လည္း အခုထိ ရခုိင္ျပည္မွာ စက္ရံုတရံုမွ မရွိ။ သိပ္၀မ္းနည္းဖို႕ေကာင္းတယ္။ ဒါလည္း ဆင္းရဲႏြမ္းပါးရတဲ့ ကိစၥတခု။ ဒီလို စက္ရံုမရွိေတာ့ ရခိုင္ျပည္မွာ ရွိတဲ့ လူငယ္ေတြဟာ အလုပ္မရွိ၊ စာသင္ဖို႕အခ်ိန္ကာလလည္းမရွိ။ အိမ္နားမွာရွိတဲ့ ငါးကို ဖမ္းစားလို႕လည္းမရ၊ ကဏန္း၊ ပုဇြန္ဖမ္းစားလို႕မရ။ ငါးေတြကိုယူျပီး ေရာင္းစားခြင့္မရ။ အဲဒီလို အေျခအေန ျဖစ္လာတဲ့အခါမွာ ရခိုင္သူ ရခုိင္သား လူငယ္ေတြဟာ ရခိုင္ျပည္မွာ မေနႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ဗမာျပည္သြားရင္လည္း အလုပ္မရႏိုင္၊ အဲဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံျခား မေလးရွားတို႕၊ ယိုးဒယားတို႕မွာဆိုလို႕ရွိရင္ ရခုိင္သားလူငယ္ေတြ အမ်ားၾကီး။ အင္မတန္မွာ ၀မ္းနည္းစရာ ျဖစ္ရပ္တခုျဖစ္တယ္။ ၀မ္းနည္းစရာ ေကာင္းတဲ့ ျဖစ္ရပ္တခုျပီး တခု အခု လက္ရွိမွာ ၾကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။
Source: narinjara
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ ႏႈန္းထားမ်ားကို ႏိုင္ငံအႏွံ႕စစ္တမ္း ေကာက္ယူေဆာင္ရြက္ခဲ့ရာတြင္ ခ်င္းျပည္နယ္သည္ ရာခိုင္ႏႈန္းအမ်ားဆံုး ျဖင့္ ပထမ ေနရာတြင္ရွိျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ဒုတိယ ေနရာတြင္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
ရခိုင္ျပည္သူမ်ား မည္မွ်ထိ ဆင္းရဲေနၾကသည္ကို အဆိုပါ ဓါတ္ပံုက သက္ေသ ညႊန္းဆိုေနပါသည္။ (ဓါတ္ပံု - နိရဥၥရာ)အဆိုပါ စစ္တမ္း အရ တစ္ႏိုင္ငံလံုးရွိ ျပည္နယ္၊ တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္ ေကာက္ယူထားသည့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ အျမင့္ဆံုး ျပည္နယ္မွာ ခ်င္းျပည္နယ္ ျဖစ္ျပီး ၇၃ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖင့္ ပထမ ရွိေနျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမူ ၄၄ရာခိုင္ႏႈန္ျဖင့္ ဒုတိယေနရာတြက္ ရွိေနေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။
ရခိုင္ျပည္နယ္သည္ တိုးတက္ ခ်မ္းသာႏိုင္ေသာ ေရခံေျမခံ အခြင့္ေကာင္းမ်ား ရွိေနပါလွ်က္ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အဆင္းရဲဆံုး ျပည္နယ္ ျဖစ္ေနရပါသလဲဟု အေမရိကန္တြင္ ေနထိုင္ေသာ ဆရာၾကီး ေဒါက္တာ ေအးေက်ာ္ကို နိရဥၥရာက ေမးျမန္းရာသူက ယခုကဲ့သို႕ ေျပာသည္။
ဆင္းရဲ ႏြမ္းပါးမူေၾကာင့္ စာမသင္ႏိုင္ေသာ အနာဂတ္မဲ့ ရခိုင္ကေလးငယ္မ်ား (ဓါတ္ပံု- နိရဥၥရာ) ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ သားငါး ပုဇြန္၊ ကၽြန္းသစ္၊ ဆန္ေရ စပါး အလြန္ေပါၾကြယ္၀ေသာ ေဒသတစ္ခု ျဖစ္ျပီး လက္ရွိကာလတြင္ ဧရာမ ဂတ္စ္ သိုက္ၾကီးမ်ား၊ ေရနံေၾကာမ်ားကို ရွာေဖြေတြ႕ရွိထားသည္။
ထိုသို႕ သဘာ၀ သယံဇာတ ခ်မ္းသာ ၾကြယ္၀ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဆင္းရဲ အနိမ့္က်ဆံုး ျဖစ္ေနရေၾကာင္းကို ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ ကန္တ တကၠသိုလ္မွ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ ေအးခ်မ္းက သူ႕ အျမင္ကို ယခုကဲ့သို႕ေျပာသည္။
"ထြက္သမွ် အရာ၀တၳဳအားလံုးကို ရခိုင္ျပည္သူေတြက တခုမွ ခံစားခြင့္မရွိဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက ေနျပီးေတာ့ခါ သူတို႕ရဲ႕ အေပါင္းအပါေတြနဲ႕ စုေပါင္းျပီးေတာ့ ေခါင္းပံုျဖတ္ေနတဲ့အခါ အဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံ ျဖစ္မွာေပါ့။ အဲဒီအဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံထဲမွာ တခါ ရခိုင္ျပည္က အဆင္းရဲဆံုး ျပည္နယ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲမွာ ဆိုရင္ အခု ငါးေတြဖမ္းလို႕မရ။ ျမစ္ေတြ ေခ်ာင္းေတြမွာ အယင္တုန္းကဆိ္ုရင္ ကိုယ့္တ၀မ္းစာ စားဖို႕အတြက္ဆိုရင္ ကြန္ပစ္ခ်င္သလို ပစ္လို႕ရပါတယ္။ ရွာလို႕ရတယ္။ အခု ငါးဖမ္းလို႕ မရ၊ (မွ်စ္) ၀ါးတုတ္ ခ်ိဳးလို႕မရ၊ ၀ါးတုတ္ (မွ်စ္)ေတြကို သူတို႕က လက္၀ါးၾကီးအုပ္ျပီးေတာ့ ဂ်ပန္ျပည္ကို ပို႕တယ္။ ရခုိင္ျပည္က ၀ါးတုတ္( မွ်ွစ္)ေတြကို အခု ဂ်ပန္ျပည္မွာ လာျပီးေတာ့ ေရာင္းေနတယ္။ ဒီမွာ ေရာင္းတဲ့အခါမွာ ေဒၚလာ ၃ ေဒၚလာနဲ႕ ေရာင္းတယ္။ ရခုိင္ျပည္မွာ၀ယ္တဲ့အခါ မွာ ေငြ ၅ က်ပ္ ၁၀ နဲ႕၀ယ္တယ္။ အဲဒီလို ေခါင္းပံုျဖတ္ အျမတ္ထုတ္ခံေနရတဲ့အတြက္ ရခိုင္ ျပည္သူေတြ ဆင္းရဲေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္" ဟု ေျပာသည္။
ရခိုင္တြင္ ဂတ္စ္ အလွ်ံအပယ္ထြက္ေသာ္လည္း ခံစားခြင့္ မရေသာ ရခိုင္ျပည္သူမ်ား၏ ဘ၀ (ဓါတ္ပံု- နိရဥၥရာ) အဆုိပါ စစ္တမ္း အရ ရခိုင္ျပည္နယ္ျပီးလွ်င္ တတိယ အဆင္းရဲ အႏြမ္းပါးဆံုး ေဒသမွာ တနသၤာရီတိုင္းႏွင့္ ရွမ္းျပည္နယ္တို႕ ျဖစ္ျပီး ၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္းစီရွိကာ ဧရာဝတီတိုင္းမွာ ၃၂ ရာခိုင္ႏႈန္း အသီးသီးရွိၾကေၾကာင္း စစ္တမ္းတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ေက်းလက္ေဒသဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈမွာ ၿမိဳ႕ျပထက္မ်ားျပားသည့္ အေနအထားရွိၿပီး ၿမိဳ႕ျပ၏ ဆင္းရဲ ႏြမ္းပါးမႈ အေျခအေနမွာ ေလ်ာ့က်သြားသည္ဟု ဆိုသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏လူဦးေရသည္ သန္း ၆၀ ခန္႔ရွိၿပီး ေက်းလက္ေန ျပည္သူမွာ ႏိုင္ငံလူဦးေရ၏ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိေၾကာင္း သိရသည္။
ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈအေျခအေနကို တိုင္းတာရာတြင္အိမ္ေထာင္စု တစ္စုခ်င္းအလိုက္ စစ္တမ္း ေကာက္ယူျခင္းျဖစ္ၿပီး ေနထိုင္မႈ အေျခအေန၊ ဝင္ေငြရရွိမႈ၊ အလုပ္အကိုင္ အေနအထား စသည္တို႔ကို စာရင္းေကာက္ယူ ေလ့လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈသည္ ၃၂ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၂၆ ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔ က်ဆင္းသြားခဲ့ၿပီး ဆင္းရဲ ခ်မ္းသာ ကြာဟမႈ အခ်ိဳးမွာ ၂၀ဝ၅ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ၃၅ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ က်ဆင္း သြားခဲ့သည္ဟု ကမၻာ့ကုလသမဂၢဖြံၿဖိဳးမႈအစီအစဥ္(UNDP)ႏွင့္ အမ်ိဳးသားစီမံကိန္းႏွင့္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ဝန္ႀကီးဌာနတို႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ အိမ္ေထာင္စုမ်ား၏ စားဝတ္ ေနေရး အေျခအေန ဘက္စံုေလ့လာမႈ စစ္တမ္းအရ သိရသည္။
Source: narinjara
တပတ္ေက်ာ္ၾကာ က်ိဳးပ်က္ေနေသာ ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာ ကားလမ္းမွာ ယမန္ေန႕က ျပန္လည္ ျပဳျပင္ျပီးစီးသြားျပီ ျဖစ္သျဖင့္ ကားမ်ား ပံုမွန္အတိုင္း သြားလာေနၾကျပီ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ေမာင္ေတာျမိဳ႕၀င္ ဆိုင္းဘုတ္အနီး က်ိဳးပ်က္သြားေသာ တံတားကို ယာယီျပဳျပင္ထားသည္ကုိ ျမင္ရစဥ္ (ဓါတ္ပံု- နိရဥၥရာ) ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာကားလမ္းမွာ လြန္ခဲ့ေသာ အပတ္မွ စျပီး မိုးအဆက္မျပတ္ရြာသြန္းမူေၾကာင့္ ေနရာ ႏွစ္ေနရာတြင္ ကားလမ္း က်ိဳးပ်က္သြားခဲ့သည္။
" လမ္းက်ိဳးသြားတာက ေမာင္ေတာက အထြက္ ျမိဳ႕၀င္ ဆိုင္းဘုတ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တေနရာက ေတာင္ေခါင္းၾကီး အ၀မွာ ေျမျပိဳျပီး လမ္းပိတ္သြားခဲ့ပါတယ္။ ေျမျပိဳတဲ့ေန႕က ဆိုရင္ ဟုိင္းလပ္ကား တစ္စီးလည္း ေျမထဲ နစ္သြားခဲ့ပါတယ္။ လူေတြြကေတာ့ ထြက္ေျပးႏိုင္ခဲ့တဲ့ အတြက္ ဘာမွ ထိခိုက္မူ မရွိခဲ့ပါဘူး" ဟု ေျပာသည္။
ဘူးသီးေတာင္- ေမာင္ေတာကားလမ္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနာက္ဘက္နယ္စပ္တြင္ တခုတည္းေသာ ကုန္သြယ္ေရး ကားလမ္း ျဖစ္ျပီး အစိုးရမွ မျပဳျပင္ဘဲ ပစ္ပယ္ထားသျဖင့္ႏွစ္စဥ္ မိုးရာသီတြင္ ျပိဳပ်က္ေလ့ရွိသည္။
တစ္ျခား စီးပြားေရး လုပ္ေနသူ လူငယ္ တစ္ဦးကလည္း ကားလမ္းက်ိဳးပ်က္သြားသျဖင့္ ခရီးသြားျပည္သူမ်ား ဒုကၡေရာက္ၾကရပံုကို ယခုကဲ့သို႕ ေျပာသည္။
" ဘူးသီးေတာင္နဲ႕ ေမာင္ေတာ အၾကား သြားလာလို႕ ရတာက လမ္းက ဒီတလမ္းဘဲရွိပါတယ္။ ဒီလမ္းကို အသံုးျပဳျပီး လူေတြက ဘဂၤလာေဒခ်္႕နဲ႕ ကုန္သြယ္တဲ့ ေနၾကရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လမ္းက က်ိဳးသြားေတာ့ ကားေတြက သြားလို႕ မရ ျဖစ္သြားတယ္။ လူေတြက ကားစီး၊ ေျခနဲ႕ ေလ်ာက္၊ ေနာက္ထပ္ ကားစီး အဲသလိုမ်ိဳး သြားလာၾကရပါတယ္။ အတက္အဆင္းနဲ႕ အထုတ္အပိုးေတြနဲ႕ သြားလာရေတာ့ လူေတြက အရမ္းပင္ပန္းပါတယ္" ဟု ေျပာသည္။
ကားလမ္းက်ိဳးသြားသျဖင့္ ေမာင္ေတာဘက္ျခမ္းတြင္ ဆန္အပါအ၀င္စားသံုး ကုန္ပစၥည္းမ်ားလည္း အနည္းငယ္ ေစ်းျမွင့္တက္သြားေၾကာင္း သိရသည္။
ဘူးသီးေတာင္- ေမာင္ေတာ ကားလမ္းမွာ ၁၆ မိုင္သာရွိျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြင္း လူအမ်ားဆံုး အသံုးျပဳေနေသာ ေဟာင္းႏြမ္းေနေသာ ကားလမ္း တစ္ခု ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ ကားလမ္းကို အုပ္ခ်ဳပ္သူ အစိုးရ အဆက္ဆက္မွ စနစ္တက် ျပန္လည္ ျပဳျပင္ တည္ေဆာက္ျခင္း မရွိသည့္ အျပင္ ေမာင္ေတာမွ စစ္ေတြကို တိုက္ရိုက္သြားလာႏိုင္ေသာ ေမာင္ေတာ- အငံုေမာ္ လမ္းသစ္အားလည္း ေဖါက္လုပ္ေပးျခင္း မရွိသျဖင့္ ေဒသအတြင္းက လူမ်ားမွာ မိုးရာသီ ခရီးသြားလာရာတြင္ အထူး အခက္အခဲႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕ေနၾကရေၾကာင္း သိရသည္။
Source: narinjara
ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရး အဖဲြ႔ KIO နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရ တပ္ေတြအၾကား ျဖစ္ပြားေနတဲ့ စစ္ပဲြေတြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးေနရတဲ့ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြ၊ တျခား နယ္ေျမေတြက ဒုကၡသည္ေတြ အေရးအတြက္ အထူး စိုးရိမ္မိေၾကာင္း အေမရိကန္ အစိုးရက မေန႔က ေျပာလိုက္ပါတယ္။
ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း အစုိးရတပ္ရဲ႕ ထုိးစစ္ေၾကာင့္ တရုတ္-ျမန္မာနယ္စပ္ျမိဳ႕ ျဖစ္တဲ့ လုိင္ဇာကုိ ထြက္ေျပးခုိလုံလာတဲ့ ကခ်င္ တုိင္းရင္းသားေဒသခံေတြကုိ ကခ်င္လူမွဳေရးအဖြဲ႔က စီစဥ္ေပးထားတဲ့ ခုိလုံေရး စခန္းေတြမွာ ဇြန္လလယ္ပုိင္းမွာ ေတြ႔ရပုံ။
ကခ်င္ျပည္နယ္က တိုက္ပဲြေတြေၾကာင့္ ေထာင္နဲ႔ခ်ီတဲ့ ေဒသခံ ျပည္သူေတြ တရုပ္ႏုိင္ငံဘက္ကို ထြက္ေျပး ခိုလံႈေနၾကရၿပီး တရုပ္အစိုးရ အေနနဲ႔ ၾကားဝင္ ေစ့စပ္ေပးဖို႔ ကခ်င္ လြတ္ေျမာက္ေရးအဖဲြ႔ KIO က ေတာင္းဆိုထားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
Source: RFA
ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ျမိဳ႕ၾကီး သံုးျမိဳ႕တြင္ ယမန္ေန႕က ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ဗံုးေပါက္ကြဲမူမ်ားကို ယေန႕ထုတ္ ဘဂၤလာေဒခ်္႕ သတင္းစာမ်ားတြင္ ေခါင္းၾကီးပိုင္းက ေဖၚျပသည္။
ဘဂၤလာေဒခ်္႕တြင္ နာမည္ၾကီး သတင္းစာ တစ္ေစာင္ ျဖစ္ေသာ The Dailystar တြင္ ေနာက္ေက်ာဖံုး တြင္ ဗံုးေပါက္ကြဲ ဓါတ္ပံုႏွင့္ တကြ ေဖၚျပျပီး The Independent ကလည္း အတြင္း စာမ်က္နာတြင္ ဓါတ္ပံုႏွင့္ တကြ စာလံုးမဲၾကီးမ်ား ေဖၚျပသည္။
The Dailystar သတင္းစာက Reuters ကေရးသားေသာ Explosions Rock Myanmar Cities ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ေရးသားေဖၚျပျပီး The Independent က AFP သတင္း Bomb blasts rock Myanmar Cities ျဖင့္ ေရးသား ေဖၚျပသည္။
တျခား ဘဂၤလီ သတင္းစာမ်ားတြင္လည္း ျမန္မာဗံုးကြဲမူ သတင္းကို သတင္းဌာန အမ်ားအျပားကို ကိုးကားျပီး က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕ ေဖၚျပၾကသည္။
သတင္းစာ အျမဲ ဖတ္္သူ တစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေက်ာင္းဆရာ အာရွရက္က သူ႕အျမင္ကို ယခုကဲ့သို႕ ေျပာသည္။
“ အိမ္နီးခ်င္း ျမန္မာအေၾကာင္းကိုေတာ့ ဒီႏိုင္ငံက လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိပါတယ္။ အဓိက အားျဖင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႕ ပတ္သက္ျပီးေတာ့၊ ေနာက္တစ္ခုက အစိုးရအခ်င္းခ်င္း ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ ေနတဲ့ စီးပြားေရး ဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြေၾကာင့္ပါ။ ဒီလုိ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အၾကီးအက်ယ္ ဗံုးကြဲတာကို ဓါတ္ပံုေတြနဲ႕ ျမင္ရတာကေတာ့ ပထမဆံုး အၾကိမ္ပါဘဲ။ ပါကိစၥတန္၊ အီရတ္စတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာလို ဗုဒၶဘာသာ ႏိုင္ငံတစ္ခုမွာ အၾကီးအက်ယ္ ဗံုးကြဲတာကို ျမင္ရတာဟာ ဒီႏိုင္ငံက လူေတြကို စိတ္၀င္စားေစပါတယ္” ဟု ေျပာသည္။
သတင္းစာ ဖတ္သူ အမ်ားစု ဘဂၤလီ ျပည္သူမ်ားမွာ ျမန္မာ ဗံုးေပါက္ကြဲမူ သတင္းကို ယေန႕တြင္ တျခား သတင္းမ်ားထက္ စိတ္၀င္တစား ရွိၾကသည္ဟု သိရသည္။
Source: narinjara
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕၌ တည္ေဆာက္ေနေသာ ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီမံကိန္းႏွင့္ ဆက္စပ္ လုပ္ငန္းခြင္မ်ားမွ ထြက္ေသာ စြန္႔ပစ္ပစၥည္းမ်ားအား လူေနေက်းရြာအနီး၌ စည္းကမ္းမဲ့ စြန္႔ပစ္ေနျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ထံ တိုင္ၾကားေသာ္လည္း အေရးယူမႈမရွိဟု ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။
တည္ေဆာက္ဆဲ ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း (ဓာတ္ပုံ - ဧရာ၀တီ)
ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ ကံ့ေကာ္ေတာ ဘုရားအနီး တည္ေဆာက္ေနေသာ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ သန္႔စင္စက္႐ုံ စီမံကိန္း လုပ္ငန္းခြင္မ်ား၌ ကိုရီးယား၊ တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယ၊ မေလးရွား၊ ဖိလစ္ပိုင္ စသည့္ ႏိုင္ငံသား တရာေက်ာ္ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွ ကုမၸဏီတခ်ဳိ႕၏ ၀န္ထမ္းမ်ား ေနထိုင္လုပ္ကိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။
“အဲဒီလူတရာေက်ာ္ရဲ႕ စားၾကြင္းစားက်န္ေတြ၊ အဲဒီလူေတြသုံးတဲ့ အိမ္သာက မိလႅာေတြ၊ အသုံးအေဆာင္ စြန္႔ပစ္ပစၥည္းေတြကို က့့ံေကာ္ေတာ ဘုရားနဲ႔ နီးစပ္ေနတဲ့ အုန္းေတာနဲ႔ ဂုံးခ်ိန္ ရြာနားက ေခ်ာင္းထဲကို ေန႔တိုင္းလာစြန္႔ပစ္ေနတယ္”ဟု အုန္းေတာရြာသားတဦးက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
အဆိုပါ စြန္႔ပစ္ ပစၥည္းမ်ားမွ ထြက္ေသာ အနံ႔ဆိုးမ်ားေၾကာင့္ ရြာသားမ်ားသည္ ေနထိုင္မရေအာင္ပင္ ႀကံဳေနၾကရေၾကာင္း၊ အထူးသျဖင့္ မိုးရြာေသာေန႔မ်ားတြင္ ပိုမိုဆိုးရြားေၾကာင္း၊ ထို႔ေၾကာင့္ အုန္းေတာရြာသား တရာ၀န္းက်င္ႏွင့္ ေဒသခံမ်ား၊ ေဒသခံ သံဃာေတာ္မ်ားက စုေပါင္းလက္မွတ္ထိုး၍ ၿမိဳ႕နယ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးႏွင့္ ခ႐ိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးမ်ားထံ ဇြန္လ ၁၄ ရက္ေန႔တြင္ တိုင္ၾကားေသာ္လည္း ၎တို႔၌ ေျပာဆို ဟန္႔တားပိုင္ခြင့္ မရွိဟု ျပန္လည္ေျပာဆိုေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားက ေျပာျပသည္။
“ေဒသဆိုင္ရာေတြက တာ၀န္ယူမႈမရွိလို႔ ဇြန္လ ၁၈ ရက္ေန႔မွာ ျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးလွေမာင္တင္ကို ထပ္မံတိုင္ပါတယ္။ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ကလည္း ဘာမွအေရးယူေျပာဆိုတာ မရွိဘူး”ဟု အုန္းေတာရြာခံက ဆိုသည္။
ေဒသဆိုင္ရာအာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ ျပည္နယ္အစိုးရက အေရးယူမႈမရွိ၍ ေဒသဆိုင္ရာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ေနျပည္ ေတာ္ရွိ ဗဟုိအစိုးရထံ ထပ္မံတိုင္ၾကားသြားမည္ဟု ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။
“တိုင္စာေတြေတာ့ ရထားၿပီးပါၿပီ၊ ျပည္နယ္အစိုးရနဲ႔ ေဆြးေႏြးဖို႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္၊ ျပည္နယ္အစိုးရ အေနနဲ႔ေတာ့ အေရး ယူမႈ လုပ္ႏိုင္မယ္မထင္ဘူး၊ ေနျပည္ေတာ္က လႊတ္ေတာ္အစည္းအေ၀းေတြမွာလည္းပဲ ဒီကိစၥကိုေျပာထားပါတယ္”ဟု ရခိုင္ တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီ(RNDP)၏ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ႏွင့္ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ခံ ဦးဘရွင္က ေျပာ သည္။
ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီမံကိန္းႏွင့္ဆက္ႏြယ္ေနေသာလုပ္ငန္းခြင္မ်ားတြင္ လုပ္ကိုင္ေနၾကသည့္ ကုမၸဏီမ်ား၊ ျပည္တြင္း ၊ ျပည္ပ ႏိုင္ငံသားမ်ား၊ အာဏာပိုင္မ်ားအေနျဖင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိခိုက္မႈ၊ ေဒသခံျပည္သူလူထုအား ထိခိုက္နစ္နာ ေစ မည့္ ကိစၥမ်ား မျဖစ္ေပၚေစေရးကို အေလးထားလုပ္ေဆာင္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ဦးဘရွင္က ဆိုသည္။
ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕အနီးရွိ မေဒးကြ်န္းေပၚမွ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ ပိုက္လိုင္းသြယ္တန္းမည့္ မေဒးကြ်န္းအနီးရွိ ပင္လယ္ျပင္၌ တည္ရွိေသာ ေက်ာက္ေဆာင္၊ ေက်ာက္တန္း အမ်ားအျပားကိုလည္း ဒိုင္းနမိုက္ ကိရိယာမ်ားအသုံးျပဳကာ ၿဖိဳခြဲ ဖ်က္ဆီး ခဲ့မႈမ်ားေၾကာင့္ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိခိုက္ခဲ့သည့္အျပင္ ေရေန သတၱ၀ါ အမ်ားအျပားကို ေသဆုံးေစခဲ့ေၾကာင္း ၎က ဆက္ေျပာသည္။
အဆိုပါ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီမံကိန္းႏွင့္ပတ္သက္ေသာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ မရွိေသးေၾကာင္း၊ တာ၀န္ရွိသူမ်ား၏ စီမံကိန္းႏွင့္ပတ္သက္ေသာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး စာရြက္စာတမ္းမ်ား၌ ေရးသားထားခ်က္မ်ားသည္ ေကာင္းမြန္ေသာ္လည္း လက္ေတြ႔လိုက္နာမႈ အားနည္းေသးေၾကာင္း သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္း သိမ္းေရး ပညာရွင္ ဦးအုန္းက ေျပာသည္။
ေက်ာက္ျဖဴေရနက္ ဆိပ္ကမ္းစီမံကိန္းႏွင့္ဆက္စပ္ေနေသာ လုပ္ငန္းခြင္မ်ား၌ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ အႀကီးဆုံးကုမၸဏီ တခုျဖစ္ေသာ တ႐ုတ္အမ်ဳိးသား ေရနံေကာ္ပိုေရးရွင္း(China National Petroleum Corporation-CNPC) ကုမၸဏီက ဦးေဆာင္ကာ၂၀၁၀ ျပည့္ ႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလမွ စ၍ အေကာင္ထည္ေဖာ္ တည္ေဆာက္လ်က္ရွိၿပီး ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ အၿပီး တည္ေဆာက္မည္ဟု အစိုးရ သတင္းစာမ်ား၌ ေရးသားခဲ့သည္။
ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ ဆိပ္ကမ္း လုပ္ငန္းခြင္တခု (ဓာတ္ပုံ - ဧရာ၀တီ)
ထိုစီမံကိန္းမ်ားၿပီးစီးပါက ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕မွ တ႐ုတ္ႏိုင္သို႔ တႏွစ္လွ်င္ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ တန္ခ်ိန္ ကုဗမီတာ ၁၂ ဘီလီယံႏွင့္ ေရနံစိမ္း စည္ ၄၀၀၀၀၀ ခန္႔ တင္ပို႔ႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
CNPC ကုမၸဏီ အျပင္ PSC ကုမၸဏီ၊ MNG ၊ Hyundia Myint and Associate ၊ ေဒ၀ူး၊ ျမန္မာ့ ေရႊသရဖူ၊ ေအးရွားေ၀ါလ္ စသည့္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ကုမၸဏီမ်ားက လုပ္ေဆာင္ေနၾကေၾကာင္း ေရႊသဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ လွႈပ္ရွားမႈ အဖြဲ႔တာ၀န္ခံ ကို၀င္းေအာင္ က ေျပာသည္။
စီမံကိန္းလုပ္ငန္းခြင္မ်ား၌လည္း လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ၊ လုပ္အားခ ျဖတ္ေတာက္ ေခါင္းပုံျဖတ္မႈမ်ားရွိေနၿပီး ထိုကိစၥမ်ားကို မေက်နပ္၍ သက္ဆိုင္ရာကို တိုင္ၾကားခဲ့သည့္ အလုပ္သမား ၁၀၀ ၀န္းက်င္ကို အလုပ္မွထုတ္ပယ္ခဲ့ေၾကာင္း ကို၀င္းေအာင္ က ဆိုသည္။
ယင္းစီမံကိန္း လုပ္ငန္းခြင္မ်ား၌ လုပ္ကိုင္ေနေသာ ေဒသခံ အလုပ္သမားတခ်ဳိ႕၏အဆိုအရ ၎တို႔သည္ မနက္ ၆ နာရီမွ ညေန ၆ နာရီ အထိ အလုပ္လုပ္ၾကရၿပီး တေန႔လုပ္အားခမွာ က်ပ္ ၁၅၀၀ မွ ၂၅၀၀ သာ ရရွိေၾကာင္း၊ အလုပ္သမား တဦး အတြက္ တရား၀င္လုပ္အားခကို က်ပ္ ၅၀၀၀ ဟု သတ္မွတ္ထားေသာ္လည္း ေဒသ အာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ႀကီးၾကပ္သူ ျမန္မာႏိုင္ငံ သားမ်ားက ေခါင္းပုံျဖတ္သည္ဟု သိရသည္။
Source:irrawaddy
ေမာင္ရမၼာ
----------
ရခုိင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴျမိဳ႕နယ္ ေလေဘးသင့္ ေဒသမွ လယ္သမားမ်ားအား NGO မ်ားက မ်ိဳးစပါး အတြက္ ေငြမ်ား ေထာက္ပံ့ ကူညီေနေၾကာင္း သတင္းရရွိ္သည္။
" လယ္သမားေတြကို ေငြေထာက္ပံ့ေနတဲ့ NGO ေတြကေတာ့ Save the Children ၊ ေပါင္းကူး အန္ဂ်ီအိုနဲ႕ ခရစ္ယာန္ ဘာသာေရးအဖြဲ႕ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕က စိုက္ပ်ိဳး စရိတ္ အတြက္ ေငြေတြကို အလကား ေထာက္ပံ့ ကူညီ ေပးေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လယ္ပိုင္ဆိုင္မႈ အနည္းအမ်ား အေပၚမွာ မူတည္ျပီးေတာ့ က်ပ္ေငြ သံုးေသာင္းကေန ေျခာက္ေသာင္းထိ ထုတ္ေပးပါတယ္။ အဲဒီလို ေထာက္ပံ့ ကူညီေပးေနတဲ့ အတြက္ ကၽြန္ေတာ္တို႕လယ္သမားေတြ အဆင္ေျပသြားတာေပါ့"ဟု သူက ေျပာသည္။
အဆိုပါ အန္ဂ်ီအိုမ်ားမွ ေထာက္ပံ့ေပးေနေသာ စိုက္ပ်ိဳးစရိတ္ ေငြမ်ားမွာ အကူအညီ သက္သက္ ေပးေနျခင္း ျဖစ္ျပီး ျပန္လည္ ေပးဆပ္ရန္မလိုဟု သိရသည္။
" အစိုးရပိုင္ စိုက္ပ်ိဳးေရးဘဏ္က ေငြထုတ္ေခ်း ေပးတာလည္း ရွိပါတယ္။ လယ္သမားတေယာက္ကို ေျခာက္ ေသာင္းအထိ ထုတ္ေခ်းေပးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လယ္သမားတိုင္း မရပါဘူး။ အထူး သျဖင့္ေတာ့ သူတို႕နဲ႕ နီးစပ္တဲ့ လူေတြကို ထုတ္ေခ်းေပးတာမ်ား ပါတယ္။ အဲဒီေခ်းေငြေတြကိ္ုေတာ့ လာမည့္ႏွစ္ စပါးသိမ္းျပီးတဲ့ အခ်ိန္မွာ ျပန္ဆပ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္" ဟု အဆိုပါ လယ္သမားက ေျပာသည္။
ေက်ာက္ျဖဴျမိဳ႕နယ္အတြင္း ယခု NGO မ်ားမွ ေငြေထာက္ပံ့မူကို လက္ခံရရွိေနေသာ ေက်းရြာမ်ားမွာ ဂံုးရႊင္အုပ္စု၊ အုန္းေတာအုပ္စု၊ မင္းတပ္ေတာင္အုပ္စု၊ ကမ္းတီးအုပ္စု၊ လိပ္ခေမာ္အုပ္စု၊ ကလဘာအုပ္စု၊ စိုင္ျခံဳအုပ္စု၊ အူေခ်အုပ္စု၊ ႏွမ္းဖဲေတာင္အုပ္စုႏွင့္ မင္းျပင္အုပ္စုတို႕ ျဖစ္သည္။
Save the Children အန္ဂ်ီအိုအဖြဲ႕သည္ ေျမပံုျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ေက်ာက္ျဖဴျမိဳ႕နယ္အတြင္း မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားေသာ တာတမံမ်ားကို ျပန္လည္တည္ေဆာက္ရန္အတြက္ အလွဴေငြမ်ား ေထာက္ပံ့ ကူညီေနေသာ အဖြဲ႕ျဖစ္သည္။
အလားတူ ရခိုင္ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ ခ်ဳပ္မွလည္း မုန္တိုင္းဒဏ္ကို အဆိုးရြားဆံုး ခံခဲ့ရေသာ ေျမပံုျမိဳ႕နယ္မွ လယ္သမားမ်ားႏွင့္ ဂြျမိဳ႕နယ္မွ လယ္သမားမ်ားအား စိုက္ပ်ိဳးစရိတ္ေငြမ်ား ေထာက္ပံ့ေပးေနသည္ဟု သိရွိရသည္။
Source: narinjara
တရားမ၀င္ ေနထုိင္သူမ်ားကုိ တရား၀င္ ေနထုိင္လုပ္ကုိင္ခြင့္ေပးရန္ မေလးရွားအစုိးရက စီစဥ္ေနသျဖင့္ ဇူလုိင္လ ၁ ရက္ေန႔မွ စတင္ျပီး ထုိသုိ႔ ရပ္နားမည္ဟု သိရေၾကာင္း မေလးရွားအေျခစုိက္ မဟာနန္းကုမၸဏီမွ တာ၀န္ရိွသူတဦးက ဧရာ၀တီကုိ ေျပာသည္။
“ျမန္မာသံရံုးက က်ေနာ္တို႔ဆီကို တရား၀င္ စာပို႔ၿပီး အေၾကာင္းၾကားထားတာပါ” ဟု မဟာနန္းမွ ကိုမ်ိဳးက ရွင္းျပသည္။
ထုိကာလအတြင္း ကုမၸဏီတုိ႔၏ အလုပ္သမားတင္ပုိ႔ေရး ေလွ်ာက္လႊာမ်ားကုိ ျမန္မာအစိုးရက လက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း စာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္ဟု သိရသည္။
ဤအေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ မေလးရွားသုိ႔ လာေရာက္ အလုပ္ လုပ္ကုိင္ရန္ ျပင္ဆင္ေနသူမ်ား ထိခုိက္ နစ္နာမည္ဟု အလုပ္သမား ေရးရာ ကုမၸဏီမ်ားက ေျပာသည္။
“ပြဲစားေတြက သူတုိ႔ပြဲစားခကို ႀကိဳသံုးထားလုိက္လို႔ ျပန္မအမ္းႏုိင္တာေတြ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္။ အလိမ္အေခါက္ေတြ ပိုမ်ားလာႏုိင္တယ္။ ကုမၸဏီေတြလည္း ပိတ္ရတဲ့အထိ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္” ဟု မေလးရွားရိွ ပုဂံနက္ ကုမၸဏီမွ တာ၀န္ရွိသူတဦးက ရွင္းျပသည္။
၆ လတာ ကာလအတြင္း နစ္နာမည့္သူမ်ားထဲတြင္ ေလေၾကာင္းလိုင္းတခ်ိဳ႕ ႏွင့္ ရန္ကုန္မွ အလုပ္သမား ပုိ႔ေဆာင္ေရး ကုမၸဏီမ်ား ပါ၀င္မည္ဟု သိရသည္။
မေလးရွားသုိ႔ တရား၀င္ စာရြက္စာတမ္းမ်ား ရယူျပီး သြားေရာက္ျခင္းကုိ အေပၚလမ္းဟု ေခၚၿပီး နယ္စပ္မွ လွ်ဳိ႕၀ွက္ သြားေရာက္ျခင္းကုိ ေအာက္လမ္းဟု ေခၚၾကသည္။
ယခုကဲ့သို႔ တရား၀င္လမ္းေၾကာင္းကို လအတန္ၾကာ ပိတ္ပင္မည့္ ကာလအတြင္း မေလးရွားသုိ႔ နယ္စပ္ ျဖတ္ေက်ာ္ ၀င္ေရာက္သူ မ်ားျပားလာမည္ဟု သုံးသပ္သူလည္း ရိွသည္။
“ျမန္မာႏုိင္ငံမွာက စီးပြားေရး က်ပ္တည္းေတာ့ အရဲစြန္႔ၿပီး ထြက္လာၾကတာေပါ့။ ျပန္သြားၿပီး ျပန္မလာေတာ့ဘူးလုိ႔ ဆုိတဲ့သူေတြေတာင္ ျပန္ေရာက္လာၾကတယ္” ဟု မေလးရွားေရာက္ ျမန္မာအလုပ္သမား အေရး ေဆာင္ရြက္ေနေသာ Burma Campaign Malaysia (BCM)မွ ကိုရန္ႏုိင္ထြန္းက ေျပာသည္။
မေလးရွားတြင္ ျမန္မာျပည္သား အလုပ္သမား အေရအတြက္ ၆ သိန္း နီးပါး ရွိသည္ဟု BCM အဖဲြ႔၏ စာရင္းမ်ား အရ သိရသည္။ ၅ သိန္း ၀န္းက်င္မွာ တရားမ၀င္ အလုပ္သမားမ်ားျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။ ထုိင္းႏုိင္ငံကုိ ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး နယ္စပ္မွတဆင့္ ၀င္ေရာက္ေသာ ျမန္မာျပည္သားအေရအတြက္မွာ ႏွစ္စဥ္ ငါးေထာင္၀န္းက်င္ ရိွသည္ဟုလည္း BCM က ဆုိသည္။
Source: irrawaddy
ေမာင္ေအး
-------------
စစ္ေတြ တကၠသိုလ္မွ တတိယႏွစ္ ေက်ာင္းသား ၂၄ ဦး ေက်ာင္းထုတ္ခံရေၾကာင္း သတင္း ရရွိသည္။
ယခုကဲ့သို႕ ေက်ာင္းထုတ္ခံရျခင္းကို စစ္ေတြ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားတစ္ဦးက ယခုကဲ့သုိ႕ အတည္ျပဳ ေျပာၾကားသည္။
ေက်ာင္းထုတ္ခံရေသာ ေက်ာင္းသားမ်ားမွာ တတိယႏွစ္ ေက်ာင္းသားမ်ား ျဖစ္ၾကျပီး ယခုအပတ္အတြင္းက ေက်ာင္းထုတ္ခံရျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္ ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ ဦးေအာင္ျမေက်ာ္မွလည္း ေက်ာင္းထုတ္ခံရျခင္းကို အတည္ျပဳ ေျပာၾကားျပီး သူက " သာမန္ ေက်ာင္းနဲ႕ ဆိုင္တဲ့ ကိစၥရပ္ေတြေၾကာင့္ ေက်ာင္းထုတ္ခံရတာ ျဖစ္တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ တျခား ကိစၥရပ္ေတြေၾကာင့္ေတာ့ မဟုတ္ဘူးလို႕ သိရပါတယ္။ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္ေတြကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႕ စံုစမ္းေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္" ဟု ေျပာသည္။
ေက်ာင္းသားမ်ား ေက်ာင္းထုတ္ခံရျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္မ်ား ထြက္ေပၚလာျခင္း မရွိေသးေၾကာင္း သိရသည္။
Source: narinjara
ရခိုင္ျပည္နယ္ ရမ္းျဗဲျမိဳ႕နယ္အတြင္း ျပည္သူလူထုမ်ာအား လုပ္အားေပး ေနေစခိုင္းေနျခင္းကို ရခိုင္ျပည္နယ္ ၀န္ၾကီး တစ္ဦးမွ မည္သူ႕ကိုမွ ဂရုမစိုက္ဘဲ အတင္းအဓမၼ ျပဳလုပ္ေနေၾကာင္း သိရသည္။
ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ေဖါက္လုပ္ေနေသာ ေက်းရြာဆက္ လမ္းတလမ္းအမည္မေဖၚလိုသူ အရပ္လူၾကီး တစ္ဦးက " အခု ခိုင္းေနတာကို ရခိုင္ လယ္ယာ၊ သစ္ေတာနဲ႕ ဆည္ေျမာင္း ၀န္ၾကီး အျငိမ္းစား ဗိုလ္မွဴးၾကီး ေက်ာ္ခင္က ခိုင္းေစေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြကို စည္ပင္နဲ႕ ပူးေပါင္းျပီး ဖိအားေပးကာ ရြာသားေတြကို ေစခိုင္းေနတာ ျဖစ္ပါတယ္" ဟု ေျပာသည္။
ဦးေက်ာ္ခင္သည္ ရမ္းျဗဲအမွတ္ (၁) ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ျဖစ္ျပီး ၾကံံခိုင္ေရးပါတီ၏ အမာခံ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ဦးေက်ာ္ခင္မွာ ရမ္းျဗဲျမိဳ႕သို႕ ေရာက္ရွိေနျပီး လမ္းမ်ား ျပဳျပင္ေရးကို ၾကီးၾကပ္ ေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း သိရသည္။
" ရြာသားေတြကို ခင္ဗ်ားတို႔ လမ္းကို က်ဳပ္တို႔က ပိုက္ဆံမေပးႏိုင္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ လမ္းကို ခင္ဗ်ားတို႔ ခင္းရမယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ ကိုယ္တိုင္ ပ်က္တဲ့လမ္းေတြကို လုပ္ရမယ္ ဆိုျပီး အဲဒီလုိိ ေျပာျပီးေတာ့ ရပ္ကြက္ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြနဲ႕ ညွပ္ျပီး လုပ္ေနပါတယ္ ခင္ဗ်ား။ လမ္းတိုင္းမွာ ရြာသားေတြကို အတင္းခိုင္းျပီး လုပ္ေနပါတယ္ ခင္ဗ်ား" ဟု တျခား ေက်းရြာ သား တစ္ဦးကလည္း ေျပာသည္။
ယခု လုပ္အားေပး ေစခိုင္းခံေနရေသာ ေက်းရြာသားမ်ားမွာ ရမ္းျဗဲ - ေက်ာက္နီေမာ္လမ္း၊ ရမ္းျဗဲ- ေလးေတာင္လမ္းႏွင့္ ရမ္းျဗဲ- ေက်ာက္ေခ်ာင္းလမ္း တေလွ်ာက္တြင္ တည္ရွိေသာ ေက်းရြာမ်ားမွ ျဖစ္ၾကသည္။
" ရမ္းျဗဲက အထြက္ေက်းရြာေတြ အကုန္လံုးက လူေတြကို ခိုင္းေနပါတယ္။ ရမ္းျဗဲ ေက်ာက္နီေမာ္ လမ္းက အပိုင္းလိုက္ အပိုင္းလိုက္ ျပဳျပင္ေနျပီးေတာ့ ရမ္းျဗဲ ေလးေတာင္လမ္းက တစ္ခုလံုးကို ျပန္ျပင္ေနပါတယ္။ အဲသလို ျပင္တဲ့ေနရာမွာ ေက်းရြာသားေတြကို ခိုင္းေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။"
ယခုကဲ့သုိ႕ လုပ္အားေပး ေစခိုင္းေနျခင္းကို ေက်းရြားမ်ားမွ ျပည္နယ္ အဆင့္ဆိုင္ရာ အထက္လူၾကီးမ်ားသို႕ အသိေပး အေၾကာင္းၾကားစာမ်ား ေရးသားေပးပို႕ထားေၾကာင္း သိရသည္။
အမည္မေဖၚလိုသူ ျပည္နယ္ အဆင့္ တာ၀န္ရွိသူ အမတ္ တစ္ဦးမွလည္း ျပည္နယ္ ၀န္ၾကီး တစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးေက်ာ္ခင္မွ လုပ္အားေပး ေစခိုင္းေနျခင္းကို အတည္ျပဳ ေျပာၾကားျပီး ယခုအခါ တိုင္ၾကားစာကို လက္ခံ ရရွိထားျပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။
၎ျပင္ ဦးေက်ာ္ခင္သည္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ဦးလွထူးႏွင့္ ျမိဳ႕နယ္ စည္ပင္ ဦးစီးမွဴး ဦးေဌးခင္တို႕ ပူးေပါင္းျပီး လမ္းမ်ားတြင္ ေမာင္းတံမ်ား တပ္ဆင္ကာ ကားတစ္စီးကို က်ပ္ ၁၀၀၀ ႏွင့္ ေမာ္ေတာ္ ဆိုင္ကယ္ တစ္စီးကို က်ပ္ ၂၀၀ စီေကာက္ခံေနေၾကာင္းလည္း ေက်းရြာသားမ်ားက ေျပာသည္။
ထိုကဲ့သို႕ေကာက္ခံေနသျဖင့္ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္ စီး၍ ေက်ာင္းတက္ ေက်ာင္းဆင္း ျပဳလုပ္သူ ဆရာမ်ားႏွင့္လည္း မၾကာခဏ ျပႆနာမ်ား ေပၚေပါက္ေနေၾကာင္း သိရသည္။ တျခား လူငယ္ တစ္ဦးကလည္း ရမ္းျဗဲ ေက်ာက္နီေမာ္ ကားလမ္းတြင္ ေငြေကာက္ခံေနျခင္းကို အတည္ ျပဳ ေျပာၾကားသည္။
" ကားတစီးကို ၁၀၀၀က်ပ္၊ ဆုိင္ကယ္ တစီး ၂၀၀ က်ပ္ ေကာက္ ခံပါတယ္။ အဲဒီပိုက္ဆံေတြကို သူတို႕နဲ႕ အလြန္ရင္းႏွီးတဲ့ ကိုကုလား ဆိုသူက ေကာက္ေနပါတယ္။ ကိုကုလားဆိုတာ နာမည္ပါ။ သူက ရခုိင္လူမ်ိဳးပါ။ ျပည္သူ႕ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးလွထူးရယ္ ျပည္နယ္ဦးစီး ဦးေဌးခင္ရယ္ တို႔ရဲ႕ အတြင္းလူပါ" ဟု ေျပာသည္။
ရမ္းျဗဲ- ေက်ာက္နီေမာ္ လမ္းကို ယမန္ႏွစ္က အစိုးရမွ တာ၀န္ယူ တည္ေဆာက္ေပးခဲ့ေသာ္လည္း အစိုးရဘတ္ဂ်က္ႏွင့္ မလံုေလာက္ဟု ဆိုကာ ဦးေက်ာ္ခင္က အနီးအနားေက်းရြာမ်ားတြင္ေနထိုင္သူ အိမ္ေထာင္စု တခုစီမွ က်ပ္ ၇၀၀၀ ႏွင့္ က်ပ္ ၁၀၀၀၀ စီေကာက္ခံခဲ့သည္ဟု သိရသည္။
Source: narinjara
ေရႊမန္းသူ။ ။ ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ားအေပၚ ဆက္ဆံေရး တိုးတက္လာတာႏွင္႔ ပါက္သက္ၿပီး ၀ါရွင္တန္ အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံတကာ ဒုကၡသည္မ်ားအဖြဲ႔ (RI) ၏ အစီရင္ခံစာကို မေလးရွားႏိုင္ငံအတြင္းရိွ အစိုးရမဟုတ္ေသာ အဖြဲ႔အစည္း (NGO) တခုျဖစ္သည္႔ တီနာဂါနိသ (Tenaganita) မွ ေထာက္ခံခဲ႔သည္။
အဆိုပါ အစီရင္ခံစာသည္ ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ားအေပၚ အေျခခံ၍ မွတ္တမ္းတင္ထားျခင္းျဖစ္ၿပီး ၿပီးခဲ႔သည္႔ ႏွစ္အတြင္း မေလးရွား အာဏာပိုင္မ်ားသည္ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး၏ အသိအမွတ္ျပဳကဒ္ျပား ကိုင္ေဆာင္ထားသူမ်ားအား ဖမ္းဆီးျခင္း၊ လူ၀င္မႈ ႀကီးၾကပ္ေရးဌာနမွ ရုတ္တရက္ ၀င္ေရာက္ ဖမ္းဆီးျခင္းမ်ား ေလ်ာ႔နည္းသြားျခင္း၊ ဒုကၡသည္မ်ားအား ျပည္ႏွင္ဒဏ္ ေပးျခင္းမ်ား အတင္းအၾကပ္ မျပဳလုပ္ခဲ႔ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားသည္။မေလးရွား ႏိုင္ငံအတြင္းရိွ ဒုကၡသည္မ်ားအေပၚ ဆက္ဆံေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာတယ္လို႔ ဆိုေသာ္လည္း ယင္းအေျခခံေကာင္းမ်ားကို အေျခခံ၍ ဆက္လက္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ အမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနပါေသးတယ္လို႔ အိုင္ရင္း ဖာနန္ဒက္ (Aegile Fernandez) မွ ေျပာၾကားခဲ႔သည္။
ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး၏ အသိအမွတ္ျပဳ လက္မွတ္ကိုင္ေဆာင္ထားသူမ်ား၊ အထူးသျဖင္႔ ျမန္မာ ဒုကၡသည္မ်ားကိုပင္ မေလးရွားႏွင္႔ ထိုင္းနယ္စပ္ကို ျဖတ္ေက်ာ္၍ အတင္းအက်ပ္ ျပန္ပို႔ျခင္းမ်ား ၿပီးခဲ႔ႏွစ္အတြင္း လံုးလံုးလ်ားလ်ား ေလ်ာ႔က်သြားခဲ႔တယ္လို႔ ဖာနန္ဒက္ မွ ထပ္မံ ေျပာၾကားခဲ႔သည္။
UNHCR ရံုးမွ မွတ္ပံုတင္ေပးျခင္း မခံရေသာ ဒုကၡသည္ အမ်ားစုသည္ နယ္စပ္ ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး ျပန္ပို႔ေနေသး ေၾကာင္း သူမမွ ထပ္မံ ေျပာၾကားခဲ႔သည္။ UNHCR မေလးရွား ၀ပ္ဆိုဒ္၏ ၂၀၁၁ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလအထိ မွတ္တမ္းမ်ားအရ မွတ္ပံုတင္ခြင္႔မရသည္႔ ဒုကၡသည္ စုစုေပါင္း တစ္ေသာင္းခန္႔ ရိွေသးေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ႔သည္။
လ၀က ဖမ္းဆီးမႈမ်ား ေလ်ာ႔နည္းသြားခဲ႔ေသာ္လည္း ဖမ္းဆီးခံရသူမ်ား ျမန္ျမန္ ျပန္လြတ္ေပးဖို႔အတြက္ အာဏာပိုင္မ်ားကို ေငြေပးမွာသာလွ်င္ ျပန္လႊတ္ေပးမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဖမ္းဆီးခံခဲ႔ရသူမ်ားမွ တဆင္႔ သိခဲ႔ရေၾကာင္း သူမမွ ျဖည္႔စြပ္ ေျပာၾကားခဲ႔သည္။
ယခုလို အစီရင္ခံစာ ထြက္ေပၚလာသည္႔အတြက္ ေရလာ (Rela)မ်ား၏ ဒုကၡသည္မ်ားအေပၚ ဆက္ဆံမႈ ေျပာင္းလဲ တိုးတက္လာတယ္လို႔ သူမမွ ထပ္မံ ေျပာၾကားခဲ႔သည္။
မေလးရွားသည္ ဒုကၡသည္မ်ားႏွင္႔ပါတ္သက္ၿပီး နာမည္ဆိုးနဲ႔ ေက်ာ္ၾကားေသာ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံျဖစ္တယ္လို႔ အစီရင္ခံစာမ်ားလည္း ထြက္ေပၚခဲ႔ၿပီးပါၿပီ။ ဥပမာအားျဖင္႔ ဒုကၡသည္မ်ား၊ UNHCR အသိအမွတ္ျပဳ ကဒ္ျပား ကိုင္ေဆာင္ထားေသာ သူမ်ားကို တရားမ၀င္ ေရႊ႕ေျပာင္းလာသူမ်ားျဖစ္တယ္လို႔ ေရလာ (Rela) မ်ားက မွားယြင္းစြာ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ျခင္းမ်ား ရိွခဲ႔သည္။
၂၀၀၉ ခုႏွစ္ – ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ အထိ မေလးရွား ႏိုင္ငံအတြင္း မွတ္ပံုတင္ထားၿပီးေသာ ဒုကၡသည္ စုစုေပါင္း ၄၅၀၀ မွ ၈၀၀၀၀ အထိ တိုးလာခဲ႔ေၾကာင္း RI ၏ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပခဲ႔သည္။ ၉၀ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား ျဖစ္သည္။ တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုမ်ားမွာ ခ်င္း၊ ကရင္ တို႔ျဖစ္ၿပီး သူတို႔သည္ စနစ္တက် ညွင္းပန္းႏိွပ္စက္ခံသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။
ျပည္တြင္း ဒုကၡသည္မ်ားအား ေထာက္ခံအားေပးေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ မၾကာခဏ ေတာင္းဆို အၾကံေပးမႈမ်ားအရ ဒုကၡသည္မ်ားအေပၚ ဆက္ဆံေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာမႈမ်ားကို မူ၀ါဒမ်ားအျဖစ္ ဥပေဒေၾကာင္းအရ ဆက္လက္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ ႏွင္႔ ဒုကၡသည္မ်ားအား တရား၀င္ ေနထိုင္ခြင္႔ေပးျခင္း၊ အလုပ္လုပ္ခြင္႔ေပးျခင္းမ်ားကို အစိုးရတရပ္အေနနဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ အဆိုပါ အစီရင္ခံစာတြင္ ထပ္မံ ေတာင္းဆိုထားသည္။
Source: သူရိယ
UNHCR မွတိုက္ရုိက္အလုပ္ေခၚယူျခင္း
မေလးရွား UNHCR မွ ၾကီးမွဴးက်င္းပေသာ ကမာၻ႕ဒုကၡသည္မ်ားေန႔ကို ကြာလာလန္ပူရိွ KL Central ရထားဘူးတာၾကီးတြင္ 18.06.2011 ေန႔တြင္ ပထမေန႔အျဖစ္ နံနက္ (၉) နာရီ မွ ညေန (၄) ေလးနာရီထိက်င္းပခဲ့ပါသည္။ ၄င္းအခမ္းအနားသို႔ ရခိုင္ဒုကၡသည္ကယ္ဆယ္ေရးေကာ္မတီ (ARRC) အပါအဝင္ နိုင္ငံတကာမွ ဒုကၡသည္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားဒုကၡသည္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွတက္ေရာက္ၾကၿပီး မိမိတို႔၏ရိုးရာအကႏွင့္အဆိုမ်ားျဖင့္ တင္ဆက္ကျပခဲ့ၾကသည္။ မိမိတို႔ ရခိုင္ဒုကၡသည္ကယ္ဆယ္ေရးေကာ္မတီအေနျဖင့္ အဆိုေတာ္ဝင္းကိုခိုင္၏ ရခိုင္သဘာဝေတးသံသီခ်င္းကို ကိုလင္းလင္းမွသီဆိုၿပီး ARRC ေက်ာင္းမွ ေက်ာင္းသူေလးမ်ားမွ ရခိုင္ရိုးရာဆီမီးအကျဖင့္တက္ေရာက္လာေသာ UNHCR မွ အရာရိွမ်ား၊ မေလးရွားျပည္သူမ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသားမ်ားကို ေျဖေဖ်ာ္ခဲ့ပါသည္။ UNHCR-Malaysia မွ ဒုကၡသည္တို႔၏ဘဝကို ဓာတ္ပံုမ်ားႏွင့္ေဝေဝဆာဆာခင္းက်င္းျပသထားၿပီး ဒုကၡသည္ရံပံုေငြအျဖစ္ အက်ၤ ီမ်ားအားေရာင္းခ်ခဲ့ၾကသည့္အျပင္ ဒုကၡသည္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွလည္း မိမိတို႔၏ လက္မႈပစၥည္းမ်ားကို ခင္းက်င္းေရာင္းခ်ခဲ့သည္။ ၄င္းအျပင္ လာေရာက္ၾကည့္ရႈေနေသာ မေလးရွားနိုင္ငံသားမ်ားအား ဒုကၡသည္ႏွင့္ပတ္သက္ေသာေမးခြန္းမ်ားကိုေမးၿပီး အေျဖမွန္သူမ်ားအား လက္ေဆာင္မ်ားခ်ီးျမွင့္ခဲ့သည္။
UNHCR-Malaysia သည္ ဒုကၡသည္မ်ားေန႔ကိုနွစ္စဥ္နွစ္တိုင္းက်င္းပခဲ့ေသာ္လည္း ယခုကဲ့သုိ႔ လူစည္ကားရာေနရာတြင္ က်င္းပျခင္းသည္ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ျဖစ္ေပသည္။ ၄င္းသည္ မေလးရွားရိွ ဒုကၡသည္မ်ား၏ အေျခအေနကို ျပည္သူမ်ားႏွင့္အာဏာပိုင္မ်ား နားလည္သိရိွလာေစရန္ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖစ္ေပသည္။ ဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ မေလးရွားနိုင္ငံသည္ ၁၉၅၇ခု ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ပဋိညာဥ္စာခ်ဴပ္တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးထားျခင္းမရိွေသာေၾကာင့္ ဒုကၡသည္မ်ားသည္ မေလးရွားအစုိးရ၏ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းကိုျခင္းကိုေန႔စဥ္နွင့္အမွ်ခံေနရၿပီးအခက္အခဲေပါင္းမ်ားစြာကိုရင္ဆိုင္ေနရေသာေၾကာင့္ မေလးရွားရိွ ဒုကၡသည္မ်ား၏အေျခအေနကိုနားလည္သေဘာေပါက္လာေစရန္ျဖစ္သည္။ UNHCR-Malaysia မွ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ယခုအခါတြင္ မေလးရွားနိုင္ငံတြင္ ဒုကၡသည္ ၉၀၀၀၀ ေက်ာ္ေနထိုင္လွ်က္ရိွသည္။
ဘဲငါးရာေတာင္တြင္ ေရွးရခိုင္ ဘုရင္မ်ား၏ ၀ွက္ထားခဲ့ေသာ ရတနာသိုက္ ရွာေတြ႔ၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္တြင္း မီဒီယာ တစ္ခုက ထုတ္ေဖၚေရးသား
ရခိုင္ျပည္နယ္ ပု႑ားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္ ဘဲငါးရာ ေတာင္အနီး ေရွးရခိုင္ ဘုရင္မ်ား ျမႇဳပ္ႏွံထားေသာ ဘုရင့္ရတနာ သိုက္ကို ေခတ္မီ High Tech (NASA-Te- chnology Digital Image)နည္းျဖင့္ ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိ ႏိုင္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္တြင္း မီဒီယာ တစ္ခုက ထုတ္ေဖၚ ေရးသားသည္။
ပု႑ားကၽြန္းမွ ဘဲငါးရာေတာင္ (ဓါတ္ပံု- ရန္ကုန္ မီဒီယာ) အဆိုပါ သတင္းတြင္ ေရွးရခိုင္ ဘုရင္မ်ား ျမႇဳပ္ႏွံထားေသာ ရတနာသိုက္ ေနရာကို ံငါ့ High Tech Geology (NASA ထုတ္ထားေသာ ၿဂိဳဟ္တု Lan-dsat-7 ETM+(2000) Di-gital Image Data ရွိ Spectrum လိုင္းမ်ားကို အထူးျပဳေလ့လာျခင္း ျဖင့္ ၎င္းရတနာသိုက္မ်ားျမႇဳပ္ႏွံထားသည့္ ေနရာရွစ္ေနရာေတြ႕ရွိရသည္ဟု Global 9 Education မွသိရေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။
ထို႔ျပင္ ယင္း ေနရာမ်ားကို ကြင္းဆင္းတိုင္းတာၿပီးမွ ျမႇဳပ္ႏွံ သည့္ေနရာကိုအတည္ ျပဳထားျခင္းျဖစ္ ေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။
''ဒီေရွးေဟာင္းဘုရားေတြျမႇဳပ္ ႏွံထားတဲ့ေနရာကို တရား၀င္တူးေဖာ္ခ်င္ရင္ ႏိုင္ငံေတာ္ကေန တရား၀င္ခြင့္ျပဳမိန္႔ေတာင္း ခံရမယ္။ ၿပီးရင္ အဲဒီေနရာေတြကို ကြင္းဆင္း အေသးစိတ္တိုင္းထြာၿပီးမွ စနစ္တက် တူးေဖာ္သင့္ပါတယ္။ ေရွးဘုရင္ ေတြျမႇဳပ္ႏွံထားတဲ့ ရတနာသိုက္တကယ္ရွိၿပီ ဆိုတာကိုေတာ့ အတည္ျပဳလို႔ရပါၿပီ''ဟု ဒဂံု တကၠသိုလ္ဘူမိေဗဒဌာနမွအၿငိမ္းစား ပါ ေမာကၡ ဦးစိုးသိန္းက ေျပာေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။
ယင္းရတနာသိုက္ေနရာအား လြန္ခဲ့သည့္ငါးလေလာက္က ေတြ႕ရွိခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရဟု ေျပာသည္။
ဘဲငါးရာေတာင္သည္ ရခိုင္ ျပည္နယ္ ပုဏၰားကြၽန္းၿမိဳ႕၏ ေျမာက္ဘက္ ၁၆ မိုင္အကြာ ကုလားတန္ျမစ္ အေနာက္ ဘက္ကမ္း ယိုးတ႐ုတ္စံျပေက်းရြာႀကီးအနီး စစ္ေတြ-ရန္ကုန္ကားလမ္းမႀကီး၏ အေနာက္ဘက္ တစ္မိုင္ခန္႔ အကြာတြင္ တည္ရွိသည္။ ေတာင္ထိပ္၏ အျမင့္မွာ ေပ ၁၃၆၀ခန္႔ ျမင့္မားၿပီး အရွည္ ၅၆၃ ေပ ႏွင့္ အက်ယ္ ၄၆ေပရွိကာ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းေဒသ၏ ဗဟိုခ်က္မတြင္ တည္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
အဆိုပါေတာင္တန္း၏ အနီး ၀န္းက်င္တြင္ ျမတ္စြာဘုရား၏ဓာတ္ေတာ္၊ ေမြေတာ္မ်ားဌာပနာေသာ သမိုင္း၀င္ေစတီ ေတာ္မ်ားတည္ရွိကာ ဤဘဲငါးရာေတာင္ ေပၚတြင္ ဘဲမ်ား ေနထိုင္ က်က္စား ခဲ့ဖူးေၾကာင္း၊ ယင္းကိုအစဲြျပဳ၍ဘဲငါးရာေတာင္ဟုအမည္ တြင္လာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။ ေရွး ရခိုင္ဘုရင္မ်ားသည္ စစ္႐ံႈး၍ ေဘးလြတ္ရာ သို႔ထြက္ေျပးေသာအခါ ၎င္းတို႔သယ္ေဆာင္ ႏိုင္ေသာ အဖိုးတန္ ရတနာပစၥည္းမ်ား ပါတစ္ ပါတည္းသယ္၍ ေဘးလြတ္ရာသို႔ေျပးေလ့ရွိ သည္ဟု ဆိုသည္။
ေအဒီ ၆၃၈ခုႏွစ္တြင္ နတ္ ရြာစံ ေသာေ၀သာလီေခတ္စႁႏၵားမင္းဆက္ ကိုးဆက္ေျမာက္ စူလစႁႏၵားမင္း နတ္ရြာစံစဥ္ မိဖုရားႀကီးစႏၵာေဒ၀ီ၏သားေတာ္သက္ မင္း ငေအာင္လာမွ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္စဥ္ပါ လာေသာ နန္းစဥ္ရတနာေရႊ၊ ေငြေက်ာက္ သံပတၱျမားတို႔ကို ရန္သူ၏လက္မွလြတ္ကင္း ေစရန္ ဘဲငါးရာ ေတာင္ထိပ္ရွိ အေနာက္ ေတာင္ဘက္တြင္ ယႏၲရားအစီအမံမ်ားျဖင့္ တြင္းတူးကာ ျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
ထို႔ေနာက္ အဆိုပါ ရတနာသိုက္ မပ်က္စီးမဆံုး႐ႈံးရေအာင္ ဘဲငါးရာရွင္မႏွင့္ နတ္ေကာင္း နတ္ျမတ္တို႔အား ကူညီေစာင့္ ေရွာက္ေပးေတာ္မူပါဟု တိုင္တည္ကာ အဓိ ႒ာန္ျပဳထားခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။
အဆိုပါရတနာသိုက္အား မက္ ေမာေသာ ပုဂံမင္းေစာမြန္နစ္မွာစံုစမ္းရွာ ေဖြရင္း စမ္းမတြိၿမိဳ႕ကို တိုက္ခိုက္ခဲ့ျပန္သည္။ ဘုရင္သက္မင္းငေအာင္လာသည္လည္း ျမႇဳပ္ ႏွံထားခဲ့သည့္ရတနာတို႔ကို မယူႏိုင္ေတာ့ဘဲ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္သို႔ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ ခဲ့ရသည္။ ထို႔ေနာက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၌ပင္ နတ္ရြာစံခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။
(စမ္းမတြိ-ကုလားတန္ျမစ္ လက္တက္တစ္ခုျဖစ္ေသာ စမ္းမတြိေခ်ာင္း၊ ထိုေနရာတြင္ နန္းၿမိဳ႕ တည္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္) ပုဂံမင္း ဘုရင္ ေစာမြန္နစ္မွာလည္း အဆိုပါ ေရႊ၊ ေငြ၊ ရတနာမ်ားကို ရွာမေတြ႕ခဲ့ဘဲ ေနာက္ျပန္လွည့္သြားခဲ့ရသည္ဟုဆိုသည္။
ဘဲငါးရာေတာင္တြင္ ရတနာ သိုက္ရွိသည္ဟု လူအမ်ားသိရွိလာသည့္ အခါသိုက္တူးသမားမ်ား မၾကာခဏ လာ ေရာက္ခဲ့ၾကၿပီး ရတနာသိုက္ရယူရန္ ႀကိဳး စားခဲ့ၾကေသာ္လည္း အေၾကာင္းတစ္ခုခု ေၾကာင့္ အစီအစဥ္ပ်က္သြားတတ္သည္ဟု ဘဲငါးရာေတာင္မွ ေရွးလူႀကီးမ်ားက ေျပာ ၾကသည္။
ထို႔ျပင္ ဘဲငါးရာေတာင္ရိပ္ထိုး ေသာ ပတ္၀န္းက်င္ေက်းရြာေဒသမ်ားတြင္ ဘဲေမြးကာ စားေသာက္ျခင္း၊ ဘဲဥစားျခင္း မရွိရဆိုသည့္ အယူအဆမွာ ၎င္းေဒသရွိ ေရွးဘိုးေဘးစဥ္ဆက္ကပင္ ယံုၾကည္က်င့္ သံုးလာခဲ့ၾကသည္မွာ ဤေတာင္၏ထူးျခား ခ်က္ပင္ျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။ ယင္းေတာင္ တြင္ ႏွစ္စဥ္ တန္ေဆာင္မုန္း လျပည့္ေန႔ည ၌ အတၱေလာက၊ ပရေလာက သားတို႔လာ ေရာက္ေဆးေပါင္းေလ့ ရွိသည္ဟု ေဒသခံ မ်ားက ယံုၾကည္ေနၾကဆဲပင္ျဖစ္သည္။
''ၿပီးခဲ့တဲ့ငါးလေလာက္က ဖလား ၀ါးနယူးစ္ဂ်ာနယ္မွာ အခန္းဆက္ပါခဲ့တဲ့ ဦးထြန္းေက်ာ္ရီ(စစ္ေတြ)ရဲ႕ ေဆာင္းပါးကို ဖတ္ၿပီး ႏွစ္ပတ္အတြင္းမွာပဲ ဒီေရွးေဟာင္း ရတနာေတြ ျမႇဳပ္ႏွံထားတဲ့ေနရာကို ရွာခဲ့ တယ္။ အဲဒီႏွစ္ပတ္အတြင္းမွာပဲ ရွာေတြ႕ခဲ့ တာပါ။ အဲဒီေနာက္ပိုင္း သတင္းထုတ္ျပန္ ဖို႔ ေတာ္ေတာ္ ေလး စဥ္းစားေနခဲ့ရတယ္။ မေတာ္ေလာဘသမားေတြနဲ႔ မသမာသူေတြ သိသြားမွာ စိုးတယ္။ သမိုင္း၀င္လဲ ျဖစ္တာ ေၾကာင့္ အစိုးရခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔မွ တူးခြင့္ရမွာ မုိ႔လို႔ေပါ့'' ဟု ဦးစိုးသိန္းက ဆက္လက္ေျပာ ျပခဲ့သည္။ အထက္ေဖာ္ျပပါသတင္းေဆာင္း ပါးအား ဦးထြန္းေက်ာ္ရီ(စစ္ေတြ)၏ ဖလား ၀ါးနယူးစ္ ဂ်ာနယ္အတြဲ(၆)၊ အမွတ္-၄၉ႏွင့္ ၅၀တို႔တြင္ ႏွစ္ပတ္ဆက္တိုက္ေဆာင္းပါး အျဖစ္ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ကုလားတန္ျမစ္အေနာက္ ဘက္ကမ္းမွ သမိုင္း၀င္ဘဲငါးရာေတာင္ႏွင့္ ထူးျခားေသာျဖစ္ရပ္မ်ားေ ဆာင္းပါးအား ကိုးကား၍ ျပန္လည္ေဖာ္ျပထားျခင္းျဖစ္ပါ သည္။
Source: narinjara
သမၼတဦးသိန္းစိန္ အစိုးရသစ္က ကုလသမဂၢႏွင့္ ပိုမိုပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ ပိုင္းျဖတ္ၿပီး ျဖစ္သည့္အတြက္ ေနာက္ထပ္ အခ်ိန္ျပည့္ သံတမန္တဦး ခန္႔အပ္သြားမည္ဟု နယူးေယာက္တြင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ရက္သတၱပတ္အတြင္း က်င္းပခဲ့ေသာ
ျမန္မာ့မိတ္ေဆြႏိုင္ငံမ်ားအဖြဲ႔ အစည္းအေဝးသို႔ တက္ေရာက္လာေသာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကို အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာ ဘန္ကီမြန္းက ေျပာၾကားခဲ့သည္ဟု ဆုိသည္။
အစားထိုးခန္႔အပ္မည့္ သံတမန္သစ္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ မဇၩိမက ေမးျမန္းရာ မစၥတာဘန္၏ လက္ေထာက္ေျပာခြင့္ရ ဖာရန္ဟတ္က ‘‘ အစိုးရသစ္က ကုလသမဂၢနဲ႔ ပိုၿပီး နီးနီးကပ္ကပ္ ေဆာင္ရြက္ပါမယ္လို႔ ပိုင္းျဖတ္ခ်က္ ရွိထားတဲ့အတြက္ အထူးအႀကံေပးပုဂၢိဳလ္ကို “သတ္မွတ္ထားေသာ အခ်ိန္” တြင္ ခန္႔အပ္ရန္ ရွိပါေၾကာင္း ျမန္မာ့မိတ္ေဆြအဖြဲ႔ဝင္
ႏိုင္ငံမ်ားကို အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္က ေျပာၾကားခဲ့ပါသည္’’ ဟု အီးေမးလ္ျဖင့္ ေျဖၾကားခဲ့သည္။
မစၥတာဘန္၏ လက္ေထာက္အရာရွိခ်ဳပ္ ဗီေဂ်းနမ္ဘီးယားက ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလ အထူးကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္ ၁၈ လၾကာ ယာယီ ထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္။ ဤရာထူးတြင္ လူစားထိုးရန္ရွိၿပီး၊ လူအေျပာင္းအလဲ ရွိလိမ့္မည္ဟု ကုလသတင္း ရပ္ကြက္မ်ားက ဆုိသည္။
အိႏၵိယအႀကီးတန္း သံတမန္ျဖစ္ခဲ့သူ မစၥတာနမ္ဗီးယား မၾကာေသးခင္က ျမန္မာျပည္လာစဥ္ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ NLD ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က သံတမန္သစ္ တဦး ခန္႔အပ္ေစလိုေၾကာင္း သူ႔ကို ေျပာခဲ့သည္။ “ျဖစ္ႏိုင္သမွ် အျမန္ဆံုး” အခ်ိန္ျပည့္ သံတမန္တဦး ခန္႔အပ္ရန္ မတ္လ ၄ ရက္ေန႔တြင္ လြတ္လပ္ေသာ အာရွအသံ RFA ကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ လူသိရွင္ၾကား ေျပာဆိုခဲ့သည္။
‘‘ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျခအေနကို ေစာင့္ၾကည့္ အကဲခတ္ဖို႔ တာဝန္သိတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တဦးကို အခ်ိန္ျပည့္ ခန္႔အပ္ေပးမယ္ဆိုရင္ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျခအေနကို အတိအက် သိရွိေနမွာပါ’’ ဟု သူက ေျပာခဲ့သည္။
အလားတူ ေတာင္းဆိုမႈမ်ဳိးကို ၂ဝ၁ဝ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းတြင္ ၿဗိတိသွ်ႏွင့္ မကၠဆီကန္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ကုလ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ၌ ေျပာခဲ့ေသးေသာ္လည္း မစၥတာနမ္ဘီးယားေနရာ အစားထိုး ခန္႔အပ္မည့္သူကို မစၥတာဘန္က မေၾကညာႏိုင္ေသးဘဲ ျဖစ္ေနသည္။ သူ၏ ျမန္မာ့အေရးအေပၚ ကိုင္တြယ္ပံုႏွင့္ ပတ္သက္၍ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔မ်ားက မစၥတာနမ္ဗီးယားကို ဆက္လက္ ေဝဖန္ေနခဲ့သည္။
ျမန္မာခရီးစဥ္အၿပီး တင္ျပေသာ အစီရင္ခံစာ၌ ပါရွိသည့္ သံုးသပ္ခ်က္ႏွင့္ ေကာက္ခ်က္မ်ားကို လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ HRW အမႈေဆာင္ ဒါ႐ိုက္တာ ကက္နက္ေရာ့သ္က တြစ္တာအသံုးျပဳ၍ ေၾကညာခ်က္ထုတ္ကာ ကန္႔ကြက္ခဲ့သည္။ ဘန္ကီမြန္း၏ ယံုၾကည္စိတ္ခ်ရေသာ မဟာမိတ္ႀကီးျဖစ္သူ နမ္ဗီးယားသည္ “စစ္ရာဇဝတ္မႈမ်ား ႐ံုးတင္စစ္ေဆးေရးကို လ်စ္လ်ဴရႈခဲ့သည္” ဟု ရႈတ္ခ် ေျပာဆိုခဲ့သည္။
VOA ႏွင့္ မတ္လအတြင္း ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေမးျမန္းခန္းတခုတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အထူးသံတမန္ ခန္႔ထားရာတြင္ “တာဝန္သိသူ” တဦးကို ခန္႔ထားရန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာခဲ့ျခင္းမွာ မစၥတာနမ္ဗီးယားအရင္ တာဝန္ယူခဲ့သူ မစၥတာအီဘရာဟင္ ဂမ္ဘာရီကို အနည္းဆံုး တႀကိမ္ေတြ႔ဆံုရန္ ျငင္းပယ္ခဲ့ဖူးျခင္းကို ရည္ညႊန္းလိုပံုလည္း ရသည္။ သူ အက်ယ္ခ်ဳပ္ က်ေနစဥ္ မစၥတာဂမ္ဘာရီမွာ မစၥတာဘန္၏ အထူးသံတမန္အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။
အိုဂိုနီျပည္သူမ်ား ရွင္သန္ေရး လႈပ္ရွားမႈ Movement for the Survival of the Ogoni People (MOSOP) ၏ ေခါင္းေဆာင္ႏွင့္ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ ကင္ဆာ႐ိုဝီဝါ Ken Saro Wiwa ႏွင့္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္ ၈ ဦးကို “ လူသတ္ရန္ လံႈ႔ေဆာ္မႈ” ျဖင့္ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တြင္ ကြပ္မ်က္ခ့ဲစဥ္က မစၥတာဂမ္ဘာရီသည္ အာဏာရွင္ အဘာခ်ာ၏ ကုလဆိုင္ရာ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား သံအမတ္ႀကီးအျဖစ္ ရွိေနခဲ့သည္။
ထိုကိစၥအတြက္ ကာကြယ္ေျပာဆိုခဲ့သည္ကို လူအမ်ား မွတ္မိေနၾကသည္။ MOSOP အဖြဲ႔ဝင္ အဆိုပါ ၉ ဦးကို သတ္ျဖတ္ခဲ့သျဖင့္ ႏိုင္ငံတကာက ဝိုင္းဝန္း ကန္႔ကြက္ေနစဥ္ ဂမ္ဘာရီက ထုိသူမ်ားကို “သာမန္ရာဇဝတ္သားမ်ား” သာ ျဖစ္သည္ဟု ကာကြယ္ ေျပာဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
ကုလ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာဘန္ကီမြန္းမွာ ဒုတိယသက္တမ္းအတြက္ ဝင္အေရြးခံမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း နယူးေယာက္ရွိ ကုလဌာနခ်ဳပ္တြင္ ဇြန္လ ၆ ရက္ေန႔ က်င္းပေသာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲ၌ ေျပာၾကားခဲ့သည္။
သူသည္ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္အျဖစ္ ၂၀၀၇ ဇန္နဝါရီ ၁ ရက္ေန႔မွ စတင္ခဲ့ၿပီး သူ၏ သက္တမ္းသည္ ယခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ ၃၁ ရက္ေန႔တြင္ ကုန္ဆံုးမည္။ သူႏွင့္ ယွဥ္ၿပိဳင္ဘက္မရွိ၍ ကုလလံုၿခံဳေရးေကာင္စီအေနျဖင့္ ဇြန္လမကုန္ဆံုးမီ အတည္ျပဳခ်က္ေပးဖြယ္ ရွိသည္ဟု သံတမန္မ်ားက ေျပာသည္။
Source: mizzima
-------------
ေမာင္ရမၼာ
-------------
ရခိုင္ျပည္နယ္ႏွင့္ နယ္နမိတ္ခ်င္း ထိစပ္ေနေသာ ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ႏိုင္ငံ စစ္တေကာင္း ေတာင္တန္း နယ္တြင္ ရခိုင္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕တစ္ခုမွ မာရမာလူမ်ိဳး သားဖ ႏွစ္ေယာက္အား ယခုလ ၇ ရက္ေန႕က ျပန္ေပးဆြဲ ေခၚေဆာင္သြားေၾကာင္း ဘဂၤလာေဒခ်္႕ သတင္းစာ တစ္ေစာင္က ေရးသား ေဖၚျပသည္။
အဆိုပါ သတင္းစာတြင္ ေရးသားထားျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး DPA ဥကၠဌ ဦးသိန္းေဖအား ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရာသူက ယခုကဲ့သို႕ ေျပာသည္။
“ နယ္စပ္ကို ဆက္သြယ္ရတာ အခက္အခဲ ရွိတယ္။ နယ္စပ္က ဆက္သြယ္မွ ငါတို႕က စကားေျပာလို႕ ရတယ္။ ငါတို႕က ဆက္သြယ္လို႕ သူတို႕ကို မရဘူး။ ကာယံကံရွင္နဲ႕ တိုက္ရိုက္ အဆက္အသြယ္ ရဖို႕လိုတယ္။ အခုက အတိအက် မသိရတဲ့ အတြက္ မေျပာႏိုင္ေသးဘူး။ အကယ္၍ လုပ္ခဲ့သည္ ရွိေသာ္ အဲဒါဟာ မျဖစ္သင့္ မျဖစ္ထိုက္တဲ့ အလုပ္လို႕ဘဲလို႕ ခံယူပါတယ္။ အတိက် သတင္းမရဘဲ သြားေျပာလို႕မရ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ အေထာက္အထားေတြ အတိအက် လိုေနတယ္။”
၎ျပင္ ယခုေရးသားခ်က္သည္ သူတို႕ ပါတီအေပၚ မတရား စြပ္စြဲျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရွိေၾကာင္း သူအေနႏွင့္ သံသယရွိသည္ဟု ယခုကဲ့သို႕ ေျပာသည္။
“ အခု ျဖစ္ရပ္ဟာ အတိအက် ဟုတ္လား မဟုတ္လား၊ လုပ္ၾကံမႈလား၊ တကယ္လုပ္တဲ့ လူေတြက ငါဟာ ဘယ္သူျဖစ္တယ္ဆိုျပီး နာမည္ေတြကို ထုတ္ေဖၚေျပာဆိုတာေတြ ရွိလား၊ အဲဒါေတြကို သံယျဖစ္စရာ ရွိေနပါတယ္။ DPA ကို အသံုးခ်ျပီးေတာ့ ႏိုင္ငံေရးသမား အခ်င္းခ်င္း မနာလိုမႈေတြ ျဖစ္လို႕ တိုက္တာ ခိုက္တာေတြလည္း ရွိတတ္တယ္။ တကယ္လို႕ ျဖစ္ခဲ့သည္ရွိေသာ္ ဘာေၾကာင့္ ဒါကို လုပ္သလဲ၊ ႏိုင္ငံေရးအရ၊ လူမ်ိဳးေရးအရ ပါတီအရ သိကၡာက်တဲ့အလုပ္ဆိုျပီးေတာ့ ေ၀ဖန္ ေထာက္ျပဖို႕ လိုပါတယ္” ဟု ေျပာသည္။
ယခု ျပန္ေပးဆြဲခံရသူမ်ားမွာ စစ္တေကာင္း ေတာင္တန္းနယ္ ရန္ဂါမတီ (သက္ေထာင္) ခရိုင္ ဘိုင္လာဆိုးရီျမိဳ႕နယ္ ဖာရ၀ါယူနီယံ၊ ဆာဆိုလာေက်းရြာမွ ကလဘာရီ သာထြီးဦး (၅၁)ႏွစ္ႏွင့္ ညီျဖစ္သူ မီႊးပန္းေအာင္ (၃၉) ႏွစ္တို႕ျဖစ္သည္။
ျပန္ေပးဆြဲ ေခၚေဆာင္သြားျခင္းကို ေက်းရြာသား တစ္ဦးကလည္း သတင္းဌာနမ်ားသို႕ ယခုကဲ့သို႕ အတည္ျပဳ ေျပာၾကားသည္။
“ေခၚေဆာင္သြားတာကေတာ့ ဇြန္လ ၇ ရက္ေန႕ ညေန ၃ နာရီေလာက္မွာ လက္နက္ကို္င္ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ ေရာက္လာျပီးေတာ့ ကလာဘာရီ ဦးသာထြီးဦးနဲ႕ သူ႕ရဲ႕ညီ မႊီးပန္းေအာင္တို႕ကို ေခၚေဆာင္သြားပါတယ္။ တနာရီေလာက္ အၾကာမွာေတာ့ ညီျဖစ္သူ ဦးမီႊးပန္းေအာင္ကို ျပန္လႊတ္ ေပးလိုက္ျပီးေတာ့ သူ႕အစ္ကို ကလာဘာရီကို ေခၚထား လိုက္ပါတယ္။ ဘယ္အဖြဲ႕ကဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္လည္း အတိအက် မသိပါ”ဟု ေျပာသည္။
မိသားစုမွ ဦးသာထြီးဦးကို ျပန္ေပးေငြ တာကာေငြ ၄၀၀၀၀ ေပးျပီး ျပန္ေရြးရန္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕သို႕ အေၾကာင္းၾကားထားေသာ္လည္း ျပန္ေပး အဖြဲ႕မွ လက္မခံဘဲ တာကာေငြ (၃)သိန္း (က်ပ္ေငြႏွင့္ ဆိုလွ်င္ သိန္း ၃၀ ခန္႕) ေပးရမည္ဟု ေၾကာင္းျပန္ထားေၾကာင္း သိရသည္။
“ အခုေတာ့ ကလာ ဘာရီကို ဘယ္ေနရာမွာ ထားတယ္၊ ဘယ္ေနရာ ေငြေပးရမယ္။ ဘယ္ေန႕ ေနာက္ဆံုးလည္း ဆိုတာကို မိသားစု၀င္ေတြက အဆက္အသြယ္ မရဘဲ ျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ မသိရတာေၾကာင့္ သူ႕အတြက္ အထူး စိုးရိမ္ေနၾကပါတယ္” ဟု သူက ေျပာသည္။
ျပန္ေပးဆြဲခံရသူ ဦးသာထြီးဦးမွာ လြန္ခဲ့ေသာ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္ကတၾကိ္မ္ ျပန္ေပးဆြဲခံခဲ့ရေၾကာင္း သိရွိရသည္။
ဘဂၤလာေဒခ်္႕ ႏိုင္ငံတြင္ စစ္တကာင္း ေတာင္တန္းနယ္တြင္ ေဒသအတြင္းမွ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားမွလည္း မၾကာခဏ ျပန္ေပးဆြဲေလ့ရွိျပီး တစ္ခ်ိဳ႕ ျပန္ေပးဆြဲမူမ်ားကို ရခိုင္လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားအျဖစ္ အမည္ခံကာ ပံုမွားရိုက္ က်ဴးလြန္ေလ့ရွိေၾကာင္း နယ္စပ္က လာေသာ သတင္းမ်ား အရ သိရသည္။
Source: narinjara
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမပံုျမိဳ႕နယ္အတြင္းက ပင္လယ္ျပင္ကို မွီျပီး စားေသာက္ေနၾကတဲ့ ကၽြန္းသာယာ၊ ကြမ္းေခ်ာင္းစတဲ့ ကၽြန္းေတြက ေက်းရြာေတြမွာ ထမင္းနပ္မွန္ေအာင္ မစားရတဲ့ မိသားစုေတြ အထူး မ်ားျပားေနတယ္လို႕ သတင္းေတြ ရရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေလေလးဒဏ္ကို အဓိက ခံခဲ့ရတဲ့ ျပင္၀န္း ေက်းရြာက ေဒသခံ တစ္ဦးကို ဖံုးကတဆင့္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၾကည့္တဲ့ အခါ သူက အခုလို ေျပာျပပါတယ္။
ေျဖ။ ။ ျပင္ဝန္းမွာ ပင္လယ္ကို မွီျပီး စားေနရတဲ့ လူူတိုင္းလုိလုိက အခက္အခဲ ေတြ႕ေနရပါတယ္။ မုန္တိုင္းေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားတဲ့ ပိုက္ေတြ၊ ေလွေတြ၊ ငါးဖမ္းဘုတ္ေတြ ျပန္ဝယ္ေနရလို႔ စားေရး ေသာက္ေရးက အခက္ခဲျဖစ္ေနပါတယ္။ အခုဆို အေျခအေနက ပိုဆိုးေနပါတယ္။
ေမး။ ။ ထမင္းကို နပ္မွန္ေအာင္ မစားရတဲ့သူေတြရိွတယ္လို႔ ၾကားရပါတယ္။ အဲဒါ ဟုတ္ပါသလား။
ေျဖ။ ။ ဟုတ္ပါတယ္။ ဒီမွာက ရာသီဥတု မေကာင္းေတာ့ အလုပ္ပံုမွန္ မရိွတဲ့သူေတြ ထမင္း နပ္မွန္ေအာင္ မစားႏိုင္တဲ့ သူေတြ ရိွပါတယ္။ ပင္လယ္ကို မွီျပီးစားေနရတယ္ဆိုေတာ့ ရာသီဥတု ဆိုးရြားတဲ့ အတြက္ အခုခ်ိန္မွာ အခက္ခဲေတြ႔ေနၾကပါတယ္။
ေမး။ ။ မိုးေတြတအားရြာတဲ့ မိုးတြင္းေရာက္ရင္ အေျခအေနက ဘယ္လုိ ျဖစ္မယ္လို႔ ယူဆမိပါလဲ။
ေျဖ။ ။ အဲဒီ အခ်ိန္ေရာက္ရင္ ရိွတာေလးေတြ ေရာင္းျပီး စားရမွာပါ။ မရိွတဲ့သူေတြကေတာ့ အငတ္ေနရမွာပါ။ အဲလိုမ်ိဳးဘဲ ျဖစ္ေနမယ္ ထင္ပါတယ္။
ေမး။ ။ အစုိးရ အဖဲြ႕စည္းေတြနဲ႕ NGO ေတြ အကူညီမေပးတာက ဘယ္ေလာက္ၾကာပါျပီးလဲ။ ဘာေၾကာင့္ သူတို႔က မကူညီတာပါလဲ။
ေျဖ။ ။ အစုိးရ အဖဲြ႕စည္းေတြနဲ႕ NGO ေတြ အကူညီမေပးတာက ဆန္ေတြစားစရာေတြမေပးတာ ၾကာပါျပီ။ ၂ လ ၃လ ေလာက္ ၾကာပါျပီ။ ဘာေၾကာင့္ အကူအညီမေပးဘူးဆိုတာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ မသိပါ။
ေမး။ ။ အဲဒီေဒသက လူေတြက တျခားေဒသေတြကို အလုပ္ လုပ္ကိုင္ဖိုက ထြက္ခြာသြားတယ္လို႔ ၾကားရပါတယ္။ အဲဒါေတြက ဟုတ္မွန္ပါလား။
ေျဖ။ ။ ဒီမွာ အလုပ္မရိွလို႔ အဆင္မေျပဘူးဆိုျပီး ကခ်င္ျပည္နဲ႕ အျခား ေဒသေတြကို အလုပ္လုပ္ဖို႔ ထြက္သြားတဲ့သူေတြရိွပါတယ္။ အဲဒီမွာလည္း အဆင္မေျပဘူး၊ အလုပ္ဒဏ္ေတြကို မခံႏိုင္လို႔ ဆိုျပီး ျပန္လာတဲ့သူေတြလည္း ရိွပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲဒီေဒသ တခုလံုးရဲ႕ ျပည္သူလူထု အေနထားက ဘယ္လုိရိွပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ အခုအေနထားက ရာသီဥတုက ေဖာက္ေနေတာ့ မိုးရြာတဲ့အတြက္ ပိုက္သည္ေတြ(ေရလုပ္သား) ငါးဖမ္းမထြက္ႏိုင္ၾကဘူး။ ေရလုပ္ငန္းကို အားထားျပီး အသက္ေမြးဝမ္းေၾကာင္း ျပဳတဲ့အတြက္ အခုခ်ိန္မွာ အကုန္လံုး အခက္ခဲ ျဖစ္ေနၾကပါတယ္။
ေမး။ ။ ဒီႏွစ္ ရာသီ ဥတု အေျခအေနက ဘယ္လို ရွိပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ေလျပင္းေတြလည္း အျမဲတမ္းတိုက္တယ္။ မိုးေတြလည္း တအားၾကီးတယ္။ ပင္လယ္ျပင္မွာလည္း လိႈင္းၾကီးတယ္။ ေလတိုက္တာေတြကလည္း မုန္တိုင္းငယ္တိုက္သလို ျပင္းပါတယ္။
ေမး။ ။ အခုလည္း မုိးရြာေနတုန္းလား ခင္ဗ်ာ။
ေျဖ။ ။ ဒီေန႔ေတာ့ ေနသာေနပါတယ္။ ခါတိုင္းေန႔ေတြကေတာ့ မုိးေတြရြာျပီး မုန္တိုင္းငယ္လို ေလျပင္းေတြ တိုက္ပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲဒီမွာ လယ္သမားေတြအေျခအေနက ဘယ္လုိရိွပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ဒီေဒသမွာက လယ္ေျမေတြနည္းပါတယ္။ လယ္သမားေတြလည္း နည္းပါတယ္။ ပင္လယ္ကို မွီျပီး ေရလုပ္ငန္းကို အဓိက လုပ္ကုိင္ၾကပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင္း အျခားနယ္က ဆန္ေတြစပါးေတြကို ေစ်းၾကီးေပးျပီး ဝယ္စားရပါတယ္။
ေမး။ ။ ကေလးေတြေက်ာင္းပညာေရးအေျခအေနက ဘယ္လို ရိွပါလဲ ခင္ဗ်ာ။
ေျဖ။ ။ ကေလးေတြ ေက်ာင္းပညာေရး အေျခအေနကေတာ့ မိဘေတြက မရိွ၊ ရိွတာေလးေတြ ေရာင္းျပီး ေက်ာင္းထားရပါတယ္။ လံုးဝ မတတ္ႏိုင္တဲ့ ကေလးေတြဆိုရင္ေတာ့ ေက်ာင္းမေနရပါဘူး။ စားေသာက္ဖို႔ မတတ္ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမွာ သားသမီးေတြကို ေက်ာင္းမထားႏိုင္ၾကပါဘူး။ ေက်ာင္းမေနႏိုင္တဲ့ ကေလးေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရိွပါတယ္။
ေမး။ ။ ဂီရိမုန္းတိုင္းဒဏ္ကို ခံခဲ့ရတဲ့ ေက်းရြာေတြထဲမွာ အဆိုးရြားဆံုး ျဖစ္ေနတဲ့ ေက်းရြာေတြက ဘယ္ေက်းရြာေတြဆိုတာ ေျပာျပေပးပါ။
ေျဖ။ ။ ျပင္ဝန္း၊ အုန္းေခ်ာင္း၊ ကြ်န္းေခ်ာင္းေဒသက လူေတြမွာ အလုပ္ကိုင္ မရိွလို႔ ထမင္းငတ္တဲ့သူေတြလည္း ငတ္ေနၾကပါျပီ။ ဒီမွာက ေရလုပ္ငန္း အဆင္ေျပမွ အကုန္လံုး အဆင္ေျပၾကတာပါ။ အဓိက ေရလုပ္ငန္းအဆင္ေျပမွ ဒီေဒသက လူေတြ အကုန္လံုး အဆင္ေျပပါတယ္။ မိုးရာသီမွာ ဆိုရင္ ပိုက္လုပ္ငန္းလည္း လုပ္လို႔ မရျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ လူေတြအကုန္လံုး ထမင္းငတ္မည့္ အေျခအေနမွာ ရိွပါတယ္။
(ျပီး)
Source: narinjara
